4 องค์กรสิทธิสากลร้อง 'อียู' กดดันลาวตามหา 'สมบัด สมพอน'

แอมเนสตี้ อินเตอร์เนชั่นแนล, ฮิวแมนไรท์วอทช์ และอีกสององค์กรสิทธิ ออกแถลงการณ์เรียกร้องสหภาพยุโรปกดดันรัฐบาลลาว ให้พาสมบัด สมพอนกลับมาอย่างปลอดภัย

 
28 ต.ค. 2556 ในวาระที่ตัวแทนของรัฐสภายุโรปได้มาเยือนประเทศลาวในวันที่ 28 ตุลาคม ทางแอมเนสตี้ อินเตอร์เนชั่นแนล ร่วมกับอีกสามองค์กร ได้แก่ Christian Solidarity Worldwide, Fédération Internationale des Ligues de droits de l’homme และ Human Rights Watchได้ออกแถลงการณ์เรียกร้องให้สภายุโรปดำเนินการอย่างต่อเนื่องเพื่อตามหาตัวสมบัด สมพอน นักพัฒนาอาวุโสชาวลาวที่หายตัวไปเมื่อวันที่ 15 ธันวาคม 2555  ให้ช่วยดำเนินการติดตามกดดันรัฐบาลลาว เพื่อนำตัวสมบัดกลับมาอย่างปลอดภัย
 
แถลงการณ์ดังกล่าวมีรายละเอียดดังนี้ 
 
0000
 
 
บรัสเซลส์ 25 ตุลาคม 2556
เรียน สมาชิกรัฐสภา,
 
 จากการที่ท่านจะเข้าร่วมกับตัวแทนของรัฐสภายุโรป (European Parliament) เพื่อไปเยือนประเทศลาวในวันที่ 28 ตุลาคม เราขอเรียกร้องให้ท่านดำเนินการอย่างต่อเนื่องเพื่อให้สมบัด สมพอน ผู้นำภาคประชาสังคมคนสำคัญของลาวได้กลับคืนมา เขาได้ตกเป็นเหยื่อของการบังคับบุคคลให้สูญหาย
                
สมบัดหายตัวไปเมื่อวันที่ 15 ธันวาคม 2555 ที่กรุงเวียงจันทน์ เมืองหลวงของลาว[1] ภาพจากกล้องวงจรปิดที่ครอบครัวของเขาได้รับมา แสดงภาพครั้งสุดท้ายที่สมบัดอยู่ที่สถานีตำรวจท่าเดื่อ มีความเป็นไปได้ว่าทางการลาวเกี่ยวข้องกับหายตัวไปของสมบัด และสถานการณ์เลวร้ายลงไปอีกเมื่อทางการลาวไม่ดำเนินการสืบสวนสอบสวนอย่างเต็มที่ ทั้งยังปฏิเสธความช่วยเหลือจากหน่วยงานภายนอก รวมทั้งความช่วยเหลือด้านการวิเคราะห์ภาพต้นฉบับจากกล้องวงจรปิด
                
ตามกฎหมายระหว่างประเทศ การบังคับบุคคลให้สูญหายหมายถึงการที่เจ้าหน้าที่ของรัฐหรือหน่วยงานที่เป็นตัวแทนจับกุม ควบคุมตัว หรือลักพาตัวบุคคล และต่อมาปฏิเสธว่าไม่รู้เห็นถึงการจับตัวไป หรือปกปิดชะตากรรมหรือที่อยู่ของบุคคล เป็นเหตุให้บุคคลไม่ได้รับการคุ้มครองตามกฎหมาย ในฐานะเป็นหนึ่งในประเทศแรก ๆ ในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ที่ลงนาม (แม้จะยังไม่ให้สัตยาบันรับรอง) อนุสัญญาระหว่างประเทศว่าด้วยการคุ้มครองมิให้บุคคลสูญหาย (International Convention for the Protection of All Persons from Enforced Disappearance) เมื่อเดือนกันยายน 2551 ทางการลาวมีความรับผิดชอบต่อการป้องกันและเยียวยากรณีการบังคับบุคคลให้สูญหาย และต้องปฏิบัติตามกฎหมายระหว่างประเทศโดยงดเว้นจากการกระทำที่ละเมิดวัตถุประสงค์และเป้าประสงค์ของสนธิสัญญาดังกล่าว
                
เป็นเรื่องที่ยอมรับไม่ได้ที่ปล่อยให้สมบัดหายตัวไปเป็นเวลา 10 เดือนและไม่มีการติดตามข้อมูล แม้จะมีเสียงเรียกร้องจากนานาชาติอย่างกว้างขวางให้นำตัวเขากลับคืนมา รวมทั้งมติของรัฐสภายุโรปเมื่อวันที่ 7 กุมภาพันธ์ 2556 รวมทั้งข้อเรียกร้องจาก Catherine Ashton ซึ่งเป็นผู้แทนระดับสูงของสหภาพยุโรป (High Representative) ในเดือนธันวาคม 2555 และสหภาพยุโรปได้เรียกร้องให้นำตัวสมบัดกลับคืนมา ภายหลังการประชุมคณะทำงานด้านสิทธิมนุษยชนและธรรมาภิบาลครั้งที่ 4 ระหว่างสปป.ลาว-สหภาพยุโรป ซึ่งจัดขึ้นที่กรุงเวียงจันทน์ในเดือนกุมภาพันธ์ 2556 ทั้งยังมีความพยายามล่าสุดในการติดตามกรณีของสมบัด โดยตัวแทนจากสมาชิกรัฐสภายุโรปได้เดินทางไปเยือนลาวเมื่อเดือนสิงหาคม 
                
ในเวลาเดียวกัน ลาวได้รับเงินช่วยเหลือด้านการพัฒนาระหว่างประเทศจำนวนหลายล้านยูโรต่อปี รวมทั้งเงินจำนวน 12 ล้านยูโรจากสหภาพยุโรป ซึ่งเป็นงบสนับสนุนทั่วไปสำหรับรัฐบาลลาวระหว่างปี 2551-2555 ตามแนวปฏิบัติด้านการสนับสนุนงบประมาณสำหรับประเทศที่สามของสหภาพยุโรป (Guidelines on Budget Support to third countries) “พันธกิจที่มีต่อคุณค่าในขั้นพื้นฐาน” รวมทั้งสิทธิมนุษยชนและหลักนิติธรรมของประเทศผู้รับทุน จะต้องถือเป็น “เงื่อนไขหลักของความร่วมมือด้านการพัฒนาของสหภาพยุโรป รวมทั้งการให้ทุนสนับสนุนทั่วไป”[2]
                
สหภาพยุโรปควรใช้อิทธิพลที่มีอยู่เพื่อประกันว่าสมบัดจะกลับมาอย่างปลอดภัย และต้องกระตุ้นให้รัฐบาลลาวตอบคำถามที่ยังค้างอยู่เกี่ยวกับการหายตัวไปของสมบัด และให้จัดตั้งคณะกรรมการสอบสวนอย่างเป็นอิสระ โดยหากเป็นไปได้ควรให้บุคลากรระหว่างประเทศเข้ามาเกี่ยวข้องหรือสนับสนุนในการสอบสวนกรณีนี้
                
การหายตัวไปของสมบัดทำให้ประชาคมระหว่างประเทศเกิดความสนใจต่อปัญหาการขาดเสรีภาพในการแสดงออก การสมาคม และการชุมนุมอย่างสงบในลาว และยังส่งสัญญาณในเชิงข่มขู่อย่างเย็นชาต่อภาคประชาสังคมของประเทศที่ค่อนข้างบอบบางอยู่แล้ว ในการมีปฏิสัมพันธ์กับทางการลาว สหภาพยุโรปควรเน้นถึงประเด็นพื้นฐานเกี่ยวกับความบกพร่องของสิทธิทางพลเรือนและการเมืองโดยทั่วไป รวมทั้งเสรีภาพในการแสดงออก การสมาคม และการชุมนุมอย่างสงบ และเสรีภาพด้านศาสนาหรือความเชื่อ สหภาพยุโรปควรเรียกร้องให้รัฐบาลลาวประกันให้มีสภาพแวดล้อมที่สนับสนุนการทำงานของผู้พิทักษ์สิทธิมนุษยชน ซึ่งทำงานในด้านสิทธิทางเศรษฐกิจ สังคม และวัฒนธรรม และด้านการพัฒนาอย่างกรณีของสมบัด
                 
เนื่องจากรัฐบาลลาวได้แสดงเจตนารมณ์เมื่อเร็ว ๆ นี้ที่ต้องการเข้าร่วมเป็นสมาชิกคณะมนตรีสิทธิมนุษยชน (Human Rights Council) ระหว่างปี 2559-2561 การบังคับบุคคลให้สูญหายกรณีสมบัดต้องถือเป็นบททดสอบสำคัญของพันธกิจในการส่งเสริมและคุ้มครองสิทธิมนุษยชน ในประเทศที่มีการเติบโตรวดเร็วสุดในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้เมื่อปี 2555 การทำงานของภาคประชาสังคมรวมทั้งบุคคลต่าง ๆ อย่างเช่นสมบัด เป็นสิ่งสำคัญที่ช่วยประกันไม่ให้มีการละเลยสิทธิมนุษยชนในระหว่างการพัฒนาอย่างรวดเร็วของลาว สหภาพยุโรปควรเน้นต่อรัฐบาลลาวว่า ความคืบหน้าอย่างมากในการคลี่คลายกรณีของสมบัด ต้องถือเป็นเงื่อนไขเบื้องต้นในการสมัครเข้าเป็นสมาชิกของคณะมนตรีสิทธิมนุษยชนแห่งสหประชาชาติ
                
เพื่อให้สอดคล้องกับพันธกิจของยุโรปในการส่งเสริมสิทธิมนุษยชนโดยผ่านการดำเนินงานภายนอก เราขอเรียกร้องให้ตัวแทนของรัฐสภายุโรปที่จะไปเยือนประเทศลาว กระตุ้นรัฐบาลลาว
 
  • ให้ประกันให้มีการนำตัวสมบัด สมพอนกลับมาอย่างปลอดภัยและโดยทันที
  • ตอบคำถามที่ยังค้างอยู่เกี่ยวกับการหายตัวไปของสมบัด และให้จัดตั้งคณะกรรมการสอบสวนอย่างเป็นอิสระ
  • สอบสวนอย่างเต็มที่ในการบังคับบุคคลให้สูญหายกรณีสมบัด สมพอน โดยต้องทำอย่างโปร่งใสและทันท่วงที และให้ฟ้องร้องดำเนินคดีต่อผู้ที่มีส่วนรับผิดชอบ
  • แก้ปัญหาการกดขี่สิทธิทางพลเรือนและการเมือง รวมทั้งเสรีภาพในการแสดงออก การสมาคม และการชุมนุมอย่างสงบในลาว และประกันให้มีสภาพแวดล้อมที่สนับสนุนการทำงานของผู้พิทักษ์สิทธิมนุษยชนและภาคประชาสังคม
 
จนกว่าสมบัด สมพอนจะกลับมาสู่ครอบครัวอย่างปลอดภัย เราจะไม่ลืมกรณีของเขา และจะเรียกร้องต่อไปเพื่อให้นำตัวเขากลับคืนมา ขอขอบคุณต่อความสนใจในข้อกังวลที่จริงจังและต่อเนื่องของเราเกี่ยวกับชะตากรรมของเขา
 
ด้วยความนับถือ
 
Amnesty International
Christian Solidarity Worldwide
Fédération Internationale des Ligues de droits de l’homme
Human Rights Watch
 
เท่าไรก็ได้ การสนับสนุนจากคุณ คือการร่วมสร้างและรักษาสื่อเสรี ‘ประชาไท’ ... ร่วมสนับสนุนเรา
โอนเงิน พร้อมเพย์ PromptPay "มูลนิธิสื่อเพื่อการศึกษาของชุมชน" 0993000060423
โอนเงิน PayPal คลิกที่นี่ https://paypal.me/prachatai (รายงานยอดบริจาคสนับสนุน)
ติดตามประชาไทอัพเดท ได้ที่:
เฟซบุ๊ก https://fb.me/prachatai
ทวิตเตอร์ https://twitter.com/prachatai
LINE ไอดี = @prachatai

แสดงความคิดเห็น

พื้นที่ประชาสัมพันธ์