ชัยชนะของ 'นเรนทรา โมดี' และพรรคฮินดูชาตินิยม ส่งผลต่อมุสลิมในอินเดียอย่างไร

จากผลเลือกตั้งทั่วไปในอินเดียที่พรรคภารตียชนตา (BJP) ชนะถล่มทลาย นเรนทรา โมดี ยึดตำแหน่งนายกฯ ต่อไป สื่ออัลจาซีรานำเสนอว่าชัยชนะของพรรคและนายกฯ ที่มีแนวทางชาตินิยมฮินดูจะส่งผลต่อมุสลิมในอินเดียอย่างไร มีคนชี้ว่า BJP มักใช้โวหารแบ่งแยกทางศาสนาในการหาเสียง แต่ก็มีนักวิชาการที่แย้งว่าคะแนนสนับสนุนโมดีอาจมาจากภาพลักษณ์ "ขวัญใจผู้ใช้แรงงาน" มากกว่า

นเรนทรา โมดี (ที่มา: Wikipedia)

30 พ.ค. 2562 อัลจาซีราระบุว่าหลายวันหลังจากที่นเรนทรา โมดี และพรรคภารตียชนตา (BJP) ชนะการเลือกตั้งและกลับมาเป็นรัฐบาลต่อ โมดีก็เริ่มพูดด้วยน้ำเสียงที่ประนีประนอมว่าพรรคของเขาควรจะต้องชนะใจชาวมุสลิมซึ่งเป็นกลุ่มประชากรชนกลุ่มน้อยที่ใหญ่ที่สุดในอินเดียให้ได้ปฏิทินประชาไทxไข่แมว2020

ในคำปราศรัยต่อ ส.ส. ที่เพิ่งได้รับการเลือกตั้งเข้ามาในสภา โมดีก็กล่าวในทำนองว่าพรรคการเมืองฝ่ายค้าน "ล่อลวงชนกลุ่มน้อย" จากการที่ไม่ได้พูดถึงความต้องการขั้นพื้นฐานของพวกเขาอย่างเรื่องการสาธารณสุขและการศึกษา

อย่างไรก็ตาม ท่าทีล่าสุดของโมดีขัดกับสิ่งที่เกิดขึ้นก่อนหน้านี้ในช่วงหาเสียงเลือกตั้งที่อาศัยการหาเสียงในเชิงแบ่งแยกโดยมีเป้าหมายต่อต้านชาวมุสลิมอย่างเห็นได้ชัด และในหมู่ ส.ส. พรรค BJP ที่ได้รับเลือกตั้งเข้าไปในสภา 303 รายก็ไม่มีคนที่เป็นชาวมุสลิมเลย

ตัวตน 'นเรนทรา โมดี' ในฐานะผลผลิต-ผู้ใช้ชาตินิยมฮินดูเป็นเครื่องมือการเมือง

อะซาดอุดดิน โอเวซี ประธานกลุ่มชาวมุสลิมในอินเดีย AIMIM กล่าวว่าเขาไม่ประทับใจในวิธีการเข้าหาชนกลุ่มน้อยของโมดี โอเวซีพูดถึงเรื่องอาชญากรรมจากความเกลียดชังทางอัตลักษณ์ (Hate crime) ที่เกิดขึ้นหลังจากมีการประกาศผลการเลือกตั้ง มีกลุ่มคนที่ฉลองชัยชนะของโมดีออกทำร้ายชาวมุสลิมในที่สาธารณะ มีรายงานเกี่ยวกับการก่อเหตุเช่นนี้เกิดขึ้นแล้วอย่างน้อย 5 กรณี เช่นในรัฐมัธยประเทศมีกรณีชาวมุสลิม 3 รายถูกกลุ่มม็อบทุบตีทำร้ายเพราะต้องสงสัยว่าถือเนื้อวัวมาด้วย อีกกรณีหนึ่งเกิดขึ้นในย่านชานเมืองของเดลี มีชาวมุสลิมคนหนึ่งถูกดึงหมวกสวดมนต์ออกและถูกบีบให้ตะโกนคำขวัญสรรเสริญพระเจ้าฮินดู

โอเวซี บอกว่าถ้าหากโมดีเป็นห่วงชาวมุสลิมจริงก็ควรให้ชาวฮินดูเลิกรุมประชาทัณฑ์ชาวมุสลิมด้วยเรื่องเนื้อวัว องค์กรสิทธิมนุษยชนฮิวแมนไรท์วอทช์เคยนำเสนอในรายงานว่า ในช่วง 5 ปีที่ผ่านมาภายใต้รัฐบาลโมดีมีคนที่ถูกรุมประชาทัณฑ์ 44 รายเพราะเรื่องเกี่ยวกับวัวซึ่งเป็นสัตว์ศักดิ์สิทธิ์ตามความเชื่อฮินดู และคนส่วนใหญ่ที่ถูกรุมประชาทัณฑ์เป็นชาวมุสลิม

พรรค BJP เองก็ทำให้ชาวฮินดูหวาดกลัวว่าชาวมุสลิมจะเป็นภัย มีการรณรงค์ในทำนองทำให้เกิดการแบ่งแยกอย่างการสร้างวิหารฮินดูทับพื้นที่มัสยิดที่ถูกรื้อถอน ไปจนถึงการเปลี่ยนกฎหมายพลเมืองเพื่อกีดกันชาวมุสลิม

ซาอีด นัควี นักข่าวอาวุโสและนักเขียนในอินเดียกล่าวว่าพรรค BJP อาศัยการแบ่งขั้วทางศาสนาเป็นปัจจัยหลักในการประสบความสำเร็จ เป็นการแบ่งขั้วทางศาสนาในระดับเดียวกับช่วงที่มีความขัดแย้งเกี่ยวกับการแยกตัวเป็นประเทศอิสระของปากีสถานซึ่งเป็นประเทศที่มีชาวมุสลิมเป็นส่วนใหญ่ เทียบกับอินเดียที่มีชาวฮินดูเป็นส่วนใหญ่

นัควีเป็นผู้เขียนหนังสือชื่อ "อยู่แบบเป็นอื่น : ชาวมุสลิมในอินเดีย" เขาบอกว่านับตั้งแต่การแยกประเทศของปากีสถาน ก็ทำให้ชาวฮินดูในอินเดียอยากทำให้อินเดียเป็นประเทศสำหรับฮินดูเท่านั้น นัควีเชื่อว่าผลการเลือกตั้งที่โมดีได้รับชัยชนะนั้นสะท้อนการที่ชาวฮินดูระบายอารมณ์ต่อความปรารถนาของการทำให้อินเดียเป็นประเทศฮินดูที่ไม่สัมฤทธิ์ผล

ทนายความสิทธิมนุษยชน 2 คน คือปาร์เวซ อิมรอซ จากรัฐแคชเมียร์และอามาน วาดุด จากรัฐอัสสัม แสดงความกังวลว่าชาวมุสลิมในรัฐของพวกเขาจะกลายเป็นกลุ่มคนแรกๆ ที่ตกเป็นเป้าหมายต่อกลุ่มพรรค BJP ที่ต้องการทำให้ชาวฮินดูอยู่เหนือกว่าคนอื่น กรณีระเบิดพลีชีพในแคชเมียร์เมื่อเดือน ก.พ. ส่งผลให้ความนิยมของพวกเขาลดลง และในรัฐอัสสัม BJP ก็หาเสียงด้วยการสัญญาว่าจะขจัดกลุ่มผู้อพยพชาวมุสลิมจากบังกลาเทศและเก็บผู้อพยพชาวฮินดูไว้ ทั้งที่การกระทำนี้ขัดกับหลักรัฐธรรมนูญแบบโลกวิสัยของอินเดียเอง

ในรัฐอัสสัมมีประชากรชาวมุสลิมอยู่ 1 ใน 3 แต่พวกเขาก็มักจะถูกต้องสงสัยในเรื่องสถานะพลเมืองอยู่เสมอ ในปีที่แล้วมีการเผยแพร่ลิสต์รายชื่อของพลเมืองในรัฐอัสสัมกีดกันประชากร 4 ล้านรายออกจากสถานะนี้ การถูกถอดสถานะพลเมืองกลายเป็นการกีดกันไม่ให้พวกเขามีสิทธิในด้านสาธารณสุข การศึกษา และสิทธิในการเลือกตั้ง นอกจากนี้ อมิต ชาห์ ประธานพรรค BJP ยังเคยหาเสียงโดยเรียกผู้อพยพจากบังกลาเทศว่าเป็น "ปลวก" และเป็น "ผู้แทรกซึม" ด้วย วาดุดบอกว่าผลการเลือกตั้งยิ่งเสมือนเป็นการสร้างความฮึกเหิมให้กับพรรค BJP ในการขับไล่ชาวมุสลิมจากอัสสัม

ขณะที่อิมรอซพูดถึงรัฐแคชเมียร์แสดงความกังวลว่าพรรค BJP จะแก้ไขรัฐธรรมนูญเพื่อถอนการคุ้มครองแคชเมียร์ซึ่งเป็นดินแดนที่มีข้อพิพาท แคชเมียร์ตกอยู่ภายใต้การสู้รบระหว่างกลุ่มติดอาวุธแบ่งแยกดินแดนที่ต้องการแยกตัวเป็นอิสระหรือรวมเข้าเป็นส่วนหนึ่งของปากีสถาน จากความรุนแรงช่วงหลายสิบปีที่ผ่านมามีพลเรือนเสียชีวิตแล้วมากกว่า 60,000 ราย อย่างไรก็ตามอิมรอชกลัวว่าการถอนการคุ้มครองทางกฎหมายจะทำให้เกิดการลุกฮือขึ้นและอาจจะยิ่งทำให้ประชาชนที่พยายามจะไม่ยุ่งเกี่ยวกับการเมืองถูกทำให้เป็นพวกสุดโต่งได้ แล้วหลังจากนั้นก็มีโอกาสจะเกิดการนองเลือดจากการใช้กำลังทหารปราบปราม อิมรอชกังวลว่าแนวทางของพรรค BJP จะนำไปสู่วิธีการเดียวกับที่อิสราเอลใช้ในปาเลสไตน์

ทั้งนี้ สุมีต มาสการ์ นักวิชาการจากวิทยาลัยด้านการปกครองและนโยบายสาธารณะจินดัลกล่าวว่าผลการเลือกตั้งที่ออกมานี้อาจจะไม่ได้มาจากอิทธิพลของกลุ่มคลั่งไคล้ศาสนาฮินดูมากขนาดนั้น มาสการ์กล่าวในฐานะที่เป็นผู้เชี่ยวชาญเรื่องแรงงานไม่ผ่านการจัดตั้งและการเมืองเรื่องการต่อต้านชนชั้นวรรณะกล่าวว่า วรรณะระดับล่างของอินเดียมักจะเป็นแรงงานที่ไม่ผ่านการจัดตั้ง คนกลุ่มนี้จะโหวตให้ BJP มากเพราะพรรคนี้สร้างภาพให้โมดีเป็น "ขวัญใจผู้ใช้แรงงาน"

มาสการ์ชี้ให้เห็นว่าการหาเสียงของ BJP นั้นนำเสนอภาพลักษณ์ของโมดีในฐานะ "กลุ่มชนนอกวรรณะ" ที่เรียกว่า "Other Backward Caste" (OBC) คนกลุ่มนี้มักจะเป็นคนขายชาหรือยาม กลายเป็นการชักจูงทางอารมณ์ความรู้สึกต่อกลุ่มผู้ใช้สิทธิฯ ที่อยู่ในวรรณะระดับล่างที่เป็นผู้มีสิทธิเลือกตั้งส่วนใหญ่ในอินเดียได้ มาสการ์บอกว่าในขณะที่เขาสร้างภาพลักษณ์ผู้นำเป็นคนขายชาพวกเขาก็พยายามขายวิสัยทัศน์เรื่องความเป็นชาติฮินดูใหม่ที่แม้แต่คนขายชาก็กลายเป็นประธานาธิบดีได้ และแน่นอนว่าภาพลักษณ์นี้มีการแฝงการต่อต้านชาวมุสลิมอยู่ในนั้น แต่ภาพลักษณ์แบบนี้แตกต่างอย่างมากกับฮินดูสายศาสนาจัดหรือเน้นพิธีกรรมซึ่งให้ความสำคัญกับเรื่องหน้าที่ตามวรรณะที่ถูกกำหนดมาตั้งแต่เกิดเปลี่ยนแปลงไม่ได้

เรียบเรียงจาก

What does Modi's return to power mean for India's Muslims?, Aljazeera, May 28, 2019

เท่าไรก็ได้ การสนับสนุนจากคุณ คือการร่วมสร้างและรักษาสื่อเสรี ‘ประชาไท’ ... ร่วมสนับสนุนเรา
โอนเงิน พร้อมเพย์ PromptPay "มูลนิธิสื่อเพื่อการศึกษาของชุมชน" 0993000060423
โอนเงิน PayPal คลิกที่นี่ https://paypal.me/prachatai (รายงานยอดบริจาคสนับสนุน)
ติดตามประชาไทอัพเดท ได้ที่:
เฟซบุ๊ก https://fb.me/prachatai
ทวิตเตอร์ https://twitter.com/prachatai
LINE ไอดี = @prachatai

แสดงความคิดเห็น

พื้นที่ประชาสัมพันธ์