ชำนาญ จันทร์เรือง: การเมืองเรื่องการแต่งกาย ส.ส.

ประชาไททำหน้าที่เป็นเวที เนื้อหาและท่าที ความคิดเห็นของผู้เขียน อาจไม่จำเป็นต้องเหมือนกองบรรณาธิการ

ตั้งแต่มีการเปิดสภาฯ มาตั้งแต่ปลายเดือนพฤษภาคมที่ผ่านมา ประเด็นร้อนแรงนอกเหนือจากการอภิปรายและการชิงไหวชิงพริบกันทางการเมืองแล้วก็คือประเด็นการแต่งกายของสมาชิกสภาฯ ทั้งสภาผู้แทนราษฏรและสมาชิกวุฒิสภาคือการแต่งกายหรือพูดง่ายๆ ก็คือ เสื้อ ผ้า หน้า ผม ฯลฯ นั่นเอง

ในส่วนของสมาชิกวุฒิสภาไม่ค่อยมีปัญหามากนัก จะมีก็เพียงบางท่านที่มีสไตล์สีผมหรือการแต่งกายที่เป็นเอกลักษณ์ของตนเองมาจนเป็นที่รู้จักกันทั่วไปมานานแล้ว แต่ก็ได้ถูกยกมาเปรียบเทียบหรือแก้ต่างกับสมาชิกฯ ท่านอื่นที่ถูกกล่าวหาว่าแต่งตัวไม่เหมาะสมว่าแล้วอย่างนี้ทำไมทำได้

แต่ในส่วนของสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรหรือส.ส.นั้นได้มีการยกขึ้นมาเป็นประเด็นกันค่อนข้างมาก เช่น ทำไมคนพิการถึงใส่กางเกงขาสั้นเข้าประชุมสภาบ้าง ทำไมไม่แต่งกายดำล้วนในช่วงไว้ทุกข์บ้าง ทำไมแต่งกายด้วยชุดชนเผ่าพื้นเมืองบ้าง ทำไมแต่งกายด้วยชุดที่มีสีสันบาดหูบาดตาเหมือนกับการไปเดินแฟชั่นบ้าง หรือแม้แต่ฝ่ายชายเองก็ยังถูกยกขึ้นมาเป็นประเด็น เช่น ทำไมใส่สูทแล้วไม่ผูกเนคไทบ้างโดยอ้างว่าชุดสากลนิยมต้องผูกเนคไทเสมอ (???) หรือทำไมใส่เพียงเสื้อยืดโปโลสีเหลืองข้างในแล้วใส่สูททับบ้าง ฯลฯ จนเดือดร้อนไปถึงคณะกรรมาธิการยกร่างข้อบังคับการประชุมสภาฯ ต้องเพิ่มคำว่า “ระเบียบ”เพิ่มเติมจากของเดิมที่เพียงแต่ให้ประธานสภากำหนดเท่านั้นขึ้นมา เพื่อให้สภาฯ พิจารณาโดยเสนอว่า

“...การแต่งกายของสมาชิกนั้น ให้แต่งเครื่องแบบสมาชิกรัฐสภา หรือสากลนิยม หรือชุดพระราชทานหรือชุดตามระเบียบที่ประธานสภากำหนด...”

ซึ่งระเบียบจะกำหนดว่าอย่างไรก็ต้องไปว่ากันอีกทีปฏิทินประชาไทxไข่แมว2020

โดยทั่วไปแล้วคนทั่วไปจะเข้าใจกันว่าการแต่งกายของสมาชิกสภาฯ นั้นจะต้องเป็นทางการ เคร่งขรึม ฯลฯ แต่ในนานาอารยประเทศทั้งหลายเท่าที่ผมทราบมาก็ไม่ได้เคร่งครัดในการแต่งกายเท่าใดนัก ดังเช่น ในสภาฯ ของสิงคโปร์ที่ผมเคยไปร่วมสังเกตการณ์การประชุมก็ไม่ได้ใส่ชุดสากลนิยม เพียงแต่ใส่เสื้อเชิ้ตขาวแขนยาวเท่านั้นสำหรับฝ่ายชาย และในครั้งนั้น ลี กวน ยู ก็เข้าประชุมด้วย แกก็ใส่เพียงเสื้อเชิ้ตสีขาวแล้วสวมแจ็กเก็ตบางๆ แบบลำลองเท่านั้น ยิ่ง ลี เซียน ลุง นายกฯ คนปัจจุบันก็เข้าประชุมสภาฯ ด้วยเสื้อเชิ้ตตัวเดียว ไม่ผูกเน็คไทและไม่ใช่เสื้อขาวเสียด้วยซ้ำ เมื่อสองปีก่อน ส.ส.ของพรรคการเมืองฝ่ายซ้าย Insoumise ในฝรั่งเศสทั้งหมดก็ไม่ผูกเน็คไทไปประชุมสภาเช่นกัน

ในละแวกใกล้บ้านเราอินเดียก็อนุญาตให้สมาชิกรัฐสภาแต่งกายตามแบบพื้นเมืองเข้าประชุมฯ ได้ และรัฐสภาพม่ากำหนดให้การแต่งกายของสมาชิกสภาฯ เป็นไปตามอัตลักษณ์พื้นเมือง โดยสามารถแต่งกายตามชาติพันธุ์ของตนได้

หันมาดูต้นแบบของระบบรัฐสภาที่เราไปเอาแบบอย่างเขามาคือรัฐสภาของ “สหราชอาณาจักร”หรือที่เรามักเรียกกันอย่างคลาดเคลื่อนว่า “อังกฤษ” อยู่เป็นประจำ (อังกฤษหรือEnglandไม่มีสภาเฉพาะเป็นของตนเองเหมือน สก็อตแลนด์ เวลส์และไอร์แลนด์เหนือ) นั้นเขาแต่งกายกันอย่างไร แน่นอนว่าการแต่งกายของสมาชิกชายนั้นควรจะใส่เสื้อเชิ้ตและเนคไท (ไม่ระบุว่าจะต้องใส่สูทแต่อย่างใด) สมาชิกหญิงต่างถูกคาดหมายว่าจะใส่ชุดนักธุรกิจ (Men should wear a shirt and tie. Women are expected to dress in smart businesslike attire.)

แต่อย่างไรก็ตามเมื่อย้อนกลับไปดูเหตุการณ์ในประวัติศาสตร์ที่ผ่านมาจะพบว่า โอลิเวอร์ ครอมเวลล์ (Oliver Cromwell) ก็เคยใส่ชุดที่เรียบๆ สบายๆ และไม่สะอาด ตัดเย็บจากช่างแถบชนบท แน่นอนว่าพวกเพียวริตัน (Puritans) ของเขาก็แต่งกายเฉกเช่นเดียวกับเขา (Oliver Cromwell wore plain, and not very clean, linen made by a country tailor. His fellow Puritans dressed similarly.)

ในปี 2002 เคลวิน เบรนแนน (Kelvin Brennan) จากพรรคแรงงานก็ลุกขึ้นอภิปรายโดยไม่ได้ใส่เนคไทแต่อย่างใดอีกเช่นกัน

ในปี 2013 แคโรไลน์ ลูคัส (Caroline Lucas) จากพรรคกรีน (Green Party) ก็ใส่เสื้อยืดคอกลม (T-shirt) เข้าสภาฯ โดยที่เสื้อข้อความว่า “No more page three” ซึ่งเป็นข้อความประท้วงคอลัมน์หน้า 3 ของหนังสือพิมพ์ The Sun แต่ก็ถูกขอร้องให้สวมเสื้อสูททับในภายหลัง

ล่าสุดในปี 2014 แฮร์เรียต ฮาร์แมน (Harriet Harrman) จากพรรคแรงงานก็สวมใส่เสื้อยืดคอกลม (T-Shirt) ที่มีสโลแกนของนักสตรีนิยมเพื่อสื่อถึงนายกรัฐมนตรีว่า "this is what a feminist looks like"โดยไม่ได้ถูกขอให้ใส่เสื้อสูทสวมทับแต่อย่างใด

ในการประชุมสมัชชาสหประชาชาติซึ่งหากจะเปรียบเทียบก็ถือได้ว่าเป็นสภาของโลกก็ว่าได้ เขาได้กำหนดให้มีการแต่งกาย คือ ชุดที่เหมาะสมโดยเคารพวัฒนธรรม ชุมชน มาตรฐานของสถาบัน โดยไม่อนุญาตให้แต่งกายลำลอง เช่น เสื้อยืด เสื้อแขนกุด กางเกงขาสั้น หมวกแก็ป (เบส-บอลล์) กางยีนส์ รองเท้าสำหรับเดินเที่ยวหรือสวมแว่นกันแดดแต่อย่างใด (At the United Nations Assembly, country delegations are discussing serious issues and participants dress in suitable attire, respecting their culture, community, and institutional standards.  No one at the UN shows up wearing casual clothes like T-shirts, tank tops, shorts, ball caps, jeans, sneakers, or sunglasses.)

จากที่กล่าวมาข้างต้นจะเห็นได้ว่าเรื่องการแต่งกายของสมาชิกสภาฯ ทั้งหลายไม่ได้มีข้อกำหนดว่าจะต้องสวมใส่แบบใดแบบหนึ่งตายตัวจนไม่สามารถที่จะสวมใส่แบบอื่นๆ ได้เลย

อย่างไรก็ตามไม่ว่าในสังคมใดๆ ก็จะมีมาตรฐานของการแต่งกายคือ “ความสุภาพ” เป็นที่ตั้ง ผมเห็นว่านอกจากเครื่องแบบพิธีการแล้วหากเรายึด “ความสุภาพ”เป็นหลัก ปัญหาที่จะต้องมากำหนดการแต่งกายว่าจะต้องใส่โน่น จะต้องห้ามไม่ใส่นี่ก็จะหมดไป โดยไม่ต้องไปเดือดร้อนให้เป็นประเด็นวุ่นวายดังเช่นในปัจจุบัน

 

หมายเหตุ: เผยแพร่ครั้งแรกในกรุงเทพธุรกิจฉบับประจำวันพุธที่  10 กรกฎาคม 2562

เท่าไรก็ได้ การสนับสนุนจากคุณ คือการร่วมสร้างและรักษาสื่อเสรี ‘ประชาไท’ ... ร่วมสนับสนุนเรา
โอนเงิน พร้อมเพย์ PromptPay "มูลนิธิสื่อเพื่อการศึกษาของชุมชน" 0993000060423
โอนเงิน PayPal คลิกที่นี่ https://paypal.me/prachatai (รายงานยอดบริจาคสนับสนุน)
ติดตามประชาไทอัพเดท ได้ที่:
เฟซบุ๊ก https://fb.me/prachatai
ทวิตเตอร์ https://twitter.com/prachatai
LINE ไอดี = @prachatai

แสดงความคิดเห็น

พื้นที่ประชาสัมพันธ์