ชาว 'พุระกำ' ยื่นหนังสือถึง กมธ.ที่ดินฯ และ กสม. คัดค้านโครงการ 'อ่างเก็บน้ำบ้านหนองตาดั้ง' ในผืนป่าแก่งกระจาน

ชาวพุระกำและชาวบ้านจากบ้านหนองตาดั้ง อ.สวนผึ้ง จ.ราชบุรี เดินทางเข้ายื่นหนังสือคัดค้านโครงการ “อ่างเก็บน้ำบ้านหนองตาดั้ง” ในพื้นที่มรดกโลกป่าแก่งกระจาน ต่อ กมธ.ที่ดินฯ และ กสม. ชี้หากเกิดโครงการจะทำให้น้ำท่วมพื้นที่ป่า 2,097 ไร่ กระทบชาวบ้าน 86 ครอบครัว

8 เม.ย. 2565 ชาวชุมชนบ้านพุระกำและชาวบ้านจากบ้านหนองตาดั้ง อ.สวนผึ้ง จ.ราชบุรี เดินทางเข้ายื่นหนังสือต่อประธานคณะกรรมาธิการที่ดิน ทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม และคณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ เพื่อคัดค้านโครงการ “อ่างเก็บน้ำบ้านหนองตาดั้ง” ในพื้นที่ป่ามรดกโลกแก่งกระจาน

เนื่องจากหน่วยงานภาครัฐมีแผนเดินหน้าผลักดันโครงการอ่างเก็บน้ำบ้านหนองตาดั้งในกลุ่มป่ามรดกโลกแก่งกระจาน เขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าแม่น้ำภาชี ทั้งที่คณะกรรมการสิ่งแวดล้อมแห่งชาติ มีมติให้กรมชลประทานกลับไปทบทวนผลการศึกษาในบางประเด็น เช่น เรื่องการทำความเข้าใจกับราษฎรที่ได้รับผลกระทบ (บ้านพุระกำ) และทบทวนเรื่องการจัดสรรพื้นที่อาศัย ที่ทำกิน (แปลงอพยพ) รวมถึง ให้ทบทวนผลการศึกษาจำนวนและชนิดพันธุ์ไม้ยืนต้นและสัตว์ป่าให้ครอบคลุมพื้นที่ทั้งในและรอบอ่างเก็บน้ำอย่างเข้มข้น และเสนอแผนติดตามตรวจสอบจำนวนชนิดพันธุ์สัตว์ป่าอย่างละเอียด เนื่องจากพื้นที่ก่อสร้างโครงการทั้งหมดอยู่ในเขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าแม่น้ำภาชี ซึ่งยังคงเป็นพื้นที่ป่าไม้สภาพสมบูรณ์ เมื่อวันที่ 19 กันยายน 2562

โดยผลการศึกษาเพิ่มเติมในด้านสัตว์ป่า พบว่าบริเวณพื้นที่โดยรอบที่จะมีการก่อสร้างอ่างเก็บน้ำดังกล่าวมีสัตว์ป่าสำคัญอาศัยอยู่โดยมีหลักฐานเชิงประจักษ์จากกล้องดักถ่ายภาพสัตว์ป่าที่ชุมชน ร่วมกับเจ้าหน้าที่เขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าแม่น้ำภาชีได้ร่วมกันไปติดตั้ง นอกจากนี้จากการสำรวจแหล่งน้ำโดยผู้เชี่ยวชาญปลาของประเทศไทยสองท่าน มีความเป็นไปได้ว่าจุดพื้นที่น้ำท่วมอาจพบปลาชนิดใหม่ของโลก แต่เนื่องจากตัวอย่างยังมีไม่มากพอ จึงยังไม่สามารถยืนยันได้ชัดเจนว่าเป็นปลาชนิดใหม่ของโลกแน่นอนหรือไม่

แต่จากการสำรวจก็ทำให้ได้ข้อมูลชัดเจนว่า มีปลาและปูที่เป็นดัชนีชี้วัดคุณภาพน้ำ ดังนี้

11 ชนิด บ่งชี้ว่าคุณภาพน้ำดีมาก และเป็นชนิดเฉพาะถิ่น (Endemic species) ด้วย เช่น ปลาดักแม่กลอง ปลาแขยงเขาแม่กลอง ปลาเลียหินสุรินทร์บินนาน

3 ชนิด เป็นสัตว์เฉพาะถิ่นของแม่กลอง ปูตะนาวศรี Thaipusa tennasserimensis และ ปูสวนผึ้ง Demanietta suanphung ซึ่งเป็นปูเฉพาะถิ่นของราชบุรี ซึ่งถ้าน้ำคุณภาพแย่จะได้รับผลกระทบและหายไปก่อน และชนิดที่มีโอกาสเป็นชนิดเฉพาะถิ่น แต่ข้อมูลยังไม่ชัดเจน คือปลาค้ออีก 4 ชนิด

8 ชนิด บ่งชี้คุณภาพน้ำดี อีก 10 ชนิด เป็นกลุ่มปลาที่พบทั่วๆ ไปในแหล่งน้ำคุณภาพปานกลาง

สภาพพื้นที่ป่าบ้านพุระกำ ต.ตะนาวศรี อ.สวนผึ้ง จ.ราชบุรี

ภาพจินตนา ประลองผล / IMN

แต่เมื่อวันที่ 3 กุมภาพันธ์ 2565 เพจประชาสัมพันธ์กรมชลประทาน ได้ชี้แจงประเด็นโครงการอ่างเก็บน้ำบ้านหนองตาดั้ง ว่า “ตลอดระยะเวลาหลายปีที่ผ่านมา กรมชลประทาน โดยสำนักบริหารโครงการ ร่วมกับหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง อาทิ ฝ่ายปกครอง ฝ่ายความมั่นคง ตลอดจนหน่วยงานอื่นๆ และบริษัทที่ปรึกษาฯ ได้มีการลงพื้นที่ไปทำความเข้าใจกับราษฎรในพื้นที่อย่างต่อเนื่อง เพื่อให้คำแนะนำและหารือแนวทางแก้ไขปัญหาจากโครงการดังกล่าว โดยล่าสุดได้มีการทบทวนรูปแบบของพื้นที่แปลงอพยพ ตามคำแนะนำของหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง และตามข้อทักท้วงของราษฎรบ้านพุระกำที่ว่า แปลงอพยพที่เสนอไว้เดิมไม่เพียงพอและดินไม่อุดมสมบูรณ์ ไม่เหมาะแก่การเพาะปลูกพืช ซึ่งจะได้นำไปชี้แจงราษฎรและนำเสนอต่อคณะกรรมการสิ่งแวดล้อมแห่งชาติต่อไป”

โครงการอ่างเก็บน้ำบ้านหนองตาดั้ง อำเภอสวนผึ้ง จังหวัดราชบุรี ที่ซึ่งหากโครงการเกิดขึ้นจะทำให้น้ำท่วมพื้นที่ป่า 2,097 ไร่ ในพื้นที่เขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าแม่น้ำภาชีซ้อนทับกับป่าสงวนแห่งชาติป่าฝั่งซ้ายแม่น้ำภาชี และในป่าภาชีแห่งนี้ยังมีชุมชนปากะญอบ้านพุระกำอาศัยและทำกิน โดยมีพื้นที่การใช้ประโยชน์รวม 400 กว่าไร่ จำนวนครอบครัวที่จะได้รับผลกระทบ 86 ครัวเรือน ซึ่งเป็นชุมชนท้องถิ่นดั้งเดิมและเป็นกลุ่มเดียวกับชุมชนบางกลอยที่ถูกอพยพมาจากบ้านใจแผ่นดิน ปัจจุบันชุมชนได้ใช้เวลาปรับตัวหลายปีจนมีความมั่นคงมีคุณภาพชีวิตที่ดีแล้ว อยู่ป่ารักษาป่า มีราษฎรอาสารักษาป่าที่ร่วมทำแนวกันไฟป้องกันไฟป่าข้ามพรมแดนในทุกๆปีฯ นอกจากนี้ชุมชนบ้านพุระกำยังได้รับการคัดเลือกให้เป็น “พื้นที่นำร่องคนอยู่ร่วมกับผืนป่าและสัตว์ป่า” ภายใต้พระราชบัญญัติสงวนและคุ้มครองสัตว์ป่า พ.ศ. 2562 มาตรา 121 แต่กลับจะต้องมาถูกอพยพอีกรอบจากโครงการก่อสร้างอ่างเก็บน้ำบ้านหนองตาดั้ง ที่กรมชลประทานมีแผนจะทำการอพยพเพื่อทำการก่อสร้างอ่างเก็บน้ำดังกล่าว

ชาวชุมชนบ้านพุระกำทั้งหมดและบ้านหนองตาดั้ง บางส่วน มีเจตนารมณ์ในการคัดค้านถึงที่สุด โดยเห็นว่าโครงนี้ดังกล่าวส่งผลกระทบต่อชุมชน ป่าไม้และสัตว์ป่า ทั้งยังเห็นว่าโครงการนี้ไม่คุ้มค่ากับการลงทุน และควรไปปรับปรุงระบบชลประทานที่มีอยู่ให้มีประสิทธิภาพจะใช้งบประมาณน้อยกว่าและแก้ไขปัญหาได้จริง

 

ข่าวรอบวัน

สนับสนุนประชาไท 1,000 บาท รับร่มตาใส + เสื้อโปโล

ประชาไท

ร่วมบริจาค สนับสนุนการทำงานของ 'ประชาไท' ร่วมสร้างและรักษาสื่อเสรี Prachatai.com (ไม่มีขั้นต่ำ)

โอนเงิน บัญชีกรุงไทย 091-0-10432-8 "มูลนิธิสื่อเพื่อการศึกษาของชุมชน FCEM"

โอนเงิน PayPal / บัตรเครดิต https://PayPal.me/Prachatai (รายงานยอดบริจาคสนับสนุน)

ติดตามประชาไทอัพเดท ได้ที่:
เฟซบุ๊ก https://fb.me/prachatai
ทวิตเตอร์ https://twitter.com/prachatai
LINE ไอดี = @prachatai

พื้นที่ประชาสัมพันธ์