จีนจับกุมนักวิชาการพม่า สัญชาติสหรัฐฯ ผู้อำนวยการสถาบันคลังสมอง ISP-Myanmar หลังจากที่ช่วงต้นเดือนนี้เขาเดินทางไปถึงสนามบินคุนหมิง เมืองเอกของมณฑลยูนนาน สาธารณรัฐประชาชนจีน ตามคำเชิญของมหาวิทยาลัยแห่งหนึ่ง โดยทางการจีนระบุว่าควบคุมตัวนักวิชาการผู้นี้ เนื่องจากต้องสงสัยว่าเกี่ยวข้องกับการจารกรรมและเป็นภัยต่อความมั่นคงแห่งชาติของจีน

มินซิน ผู้อำนวยการสถาบันคลังสมอง ISP-Myanmar ที่มา: Facebook

จีนได้แจ้งสถานกงสุลใหญ่สหรัฐฯ ประจำเมืองกว่างโจว ทางตอนใต้ของจีน เกี่ยวกับการจับกุมดังกล่าวแล้ว หลิน เจี้ยน โฆษกกระทรวงการต่างประเทศจีน กล่าวในการแถลงข่าวประจำวัน เมื่อถูกถามเกี่ยวกับการหายตัวไปของ มินซิน (Min Zin) ในเมืองคุนหมิงเมื่อสัปดาห์ที่แล้ว

"จากข้อมูลที่ได้รับทราบ มิน ซิน ถูกหน่วยงานที่เกี่ยวข้องควบคุมตัวในคดีอาญาตามกฎหมาย เนื่องจากต้องสงสัยว่ามีส่วนเกี่ยวข้องกับการจารกรรมและเป็นภัยต่อความมั่นคงแห่งชาติของจีน” หลินเจี้ยน โฆษกกระทรวงการต่างประเทศจีนระบุ

มินซิน ปัจจุบันเป็นพลเมืองสหรัฐฯ เกิดที่พม่า ถูกเจ้าหน้าที่ความมั่นคงจับกุมเมื่อวันที่ 3 มิ.ย. หลังเดินทางมาถึงท่าอากาศยานในนครคุนหมิง เมืองเอกของมณฑลยูนนาน

สำนักข่าวอิรวดี ได้ข้อมูลว่า เขาได้รับเชิญให้เข้าร่วมกิจกรรมที่จัดขึ้นโดยมหาวิทยาลัยแห่งหนึ่งของจีน

เขาเป็นนักวิชาการด้านการเมืองพม่า และเป็นสมาชิกผู้ก่อตั้งรวมทั้งผู้อำนวยการบริหารของ สถาบันยุทธศาสตร์และนโยบายเมียนมา (Institute for Strategy and Policy–Myanmar) หรือ ISP-Myanmar ซึ่งเป็นสถาบันวิจัยนโยบายอิสระที่ศึกษาความสัมพันธ์จีน-เมียนมา รวมถึงประเด็นอื่นๆ

จนถึงวันศุกร์ (12 มิ.ย.) สำนักข่าวอิรวดียังไม่สามารถติดต่อ ISP-Myanmar เพื่อขอความเห็นได้

กระทรวงการต่างประเทศสหรัฐฯ ระบุในแถลงการณ์ต่อนิวยอร์กไทมส์ว่า ได้รับทราบเหตุควบคุมตัวพลเมืองสหรัฐฯ ในจีนแล้ว “เมื่อใดก็ตามที่พลเมืองสหรัฐฯ ถูกควบคุมตัว เราจะดำเนินการเพื่อให้ความช่วยเหลือด้านกงสุลอย่างเหมาะสม” กระทรวงการต่างประเทศสหรัฐฯ ระบุ พร้อมปฏิเสธที่จะให้รายละเอียดเพิ่มเติม โดยอ้างกฎหมายคุ้มครองความเป็นส่วนตัวของรัฐบาลกลาง

ในฐานะนักกิจกรรมนักศึกษา มินซิน เข้าร่วมการชุมนุมเรียกร้องประชาธิปไตยปี 2531 (ค.ศ.1988) ในพม่า ก่อนจะลี้ภัยออกนอกประเทศเพื่อหลีกเลี่ยงการถูกจับกุม

ก่อนหน้านี้ เขาเคยทำงานกับสำนักข่าวอิรวดี ซึ่งเป็นสำนักข่าวพลัดถิ่น ในตำแหน่งบรรณาธิการด้านวัฒนธรรม ก่อนจะย้ายไปสหรัฐอเมริกาและได้รับสัญชาติอเมริกันโดยการแปลงสัญชาติ

เขายังเป็นนักศึกษาปริญญาเอกสาขารัฐศาสตร์ของมหาวิทยาลัยแคลิฟอร์เนีย เบิร์กลีย์ โดยมีความสนใจด้านความสัมพันธ์ระหว่างพลเรือนกับกองทัพ การเปลี่ยนผ่านสู่ประชาธิปไตย และความขัดแย้งทางชาติพันธุ์ โดยมุ่งศึกษาเมียนมาและประเทศอื่นๆ ในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้

เขาก่อตั้ง ISP-Myanmar ในปี 2016 และเขียนบทความเกี่ยวกับการเมือง เศรษฐกิจ และความสัมพันธ์ระหว่างประเทศของพม่าอย่างกว้างขวางให้กับสื่ออย่าง The New York Times, Foreign Policy และสำนักข่าวอื่นๆ

ในช่วงรัฐบาลพรรคสันนิบาตแห่งชาติเพื่อประชาธิปไตย (NLD) ระหว่างปี 2016-2020 เขาเป็นผู้ริเริ่มและผู้ดำเนินรายการเสวนา “Yaw Mingyi Zayat” ซึ่งเป็นเวทีทางปัญญาว่าด้วยการพัฒนาอย่างยั่งยืนและการปฏิรูปนโยบายของเมียนมา โดยมีบุคคลสาธารณะสำคัญจากหลายภาคส่วนเข้าร่วม

นับตั้งแต่การรัฐประหารในปี 2021 เขาและ ISP-Myanmar ย้ายฐานการดำเนินงานอยู่ในประเทศไทย โดยมุ่งเน้นการวิจัยใน 3 ประเด็นหลัก ได้แก่ ความขัดแย้ง สันติภาพ และความมั่นคง, จีนศึกษา, และเศรษฐกิจสังคมกับเศรษฐกิจการเมือง

งานวิจัยเหล่านี้ดำเนินการภายใต้บริบทของวิกฤตการเมืองและสังคมในพม่าหลังการยึดอำนาจของกองทัพ ตลอดจนการขยายอิทธิพลของจีนต่อรัฐบาลทหารพม่า ซึ่งล่าสุดได้ปรับภาพลักษณ์และเรียกตนเองใหม่ว่าเป็นรัฐบาลพลเรือนจำแลง (pseudo-civilian regime) มากขึ้น

แปลและเรียบเรียงจาก

China Arrests Myanmar-Born US Scholar on Suspicion of Spying, The Irrawaddy, 12 June 2026 https://www.irrawaddy.com/news/burma/china-arrests-myanmar-born-us-scholar-on-suspicion-of-spying.html 

Beijing confirms arrest of US citizen Min Zin on espionage charges, SCMP, 12 June 2026 https://www.scmp.com/news/china/diplomacy/article/3356951/beijing-confirms-arrest-us-citizen-min-zin-espionage-charges