สมัชชาคนจนเขื่อนหัวนาและเขื่อนราษีไศลและเครือข่าย ร่วมจัดงานในวาระครบรอบ 1 เดือนปักหลักเรียกร้องให้รัฐบาลแก้ปัญหาที่สันเขื่อนราศีไศล พร้อมออกแถลงการณ์ “สิทธิของคนลุ่มน้ำมูนหัวนา – ราศีไศล สิทธิของชาวบ้านตามจารีตประเพณีต้องได้รับความเคารพ” เรียกร้องรัฐบาลแก้ไขผลกระทบจากเขื่อนให้ครบถ้วน
![](http://www.prachatai.com/sites/default/files/u8/20090710_002_aop.jpg)
วันนี้ (10 ก.ค.) สมัชชาคนจน เขื่อนหัวนาและเขื่อนราษีไศล และเพื่อนพ้องพันธมิตรคนจนกว่าสองพันคน รวมกันจัดงานปฏิบัติการสิทธิคนทาม ในวาระครบรอบ 1 เดือน ที่มาปักหลักเรียกร้องให้รัฐบาลแก้ปัญหาที่ สันเขื่อนราษีไศล โดยในงานได้มีการ แสดงวิถีชีวิตคนลุ่มน้ำมูน เปิดฐานเศรษฐกิจพึ่งตนเองหมู่บ้านคนจน ทั้งการเผาถ่าน ทอเสื่อ กก-ผือทาม จักสาน ทำน้ำยาล้างจาน เลี้ยงวัว และสหกรณ์คนทาม
โดยมีนายไพโรจน์ พลเพชร ประธานคณะกรรมการประสานงานองค์กรพัฒนาเอกชนระดับชาติ และเลขาธิการสมาคมสิทธิเสรีภาพประชาชน (สสส.) ร่วมเปิดงานและบรรยายเรื่อง “สิทธิชุมชน-สิทธิชาวบ้าน”
บรรยากาศในงานเริ่มตั้งแต่เช้าชาวบ้านมารวมตัวกันหน้าเวที รับฟังการปราศรัยจากแกนนำและส่วนหนึ่งก็เตรียมแสดงฐานเศรษฐกิจชุมชน ขณะที่เพื่อนพ้องพันธมิตรก็ทยอยเดินทางเข้ามาร่วมงาน และได้ให้ความสนใจเรียนรู้ฐานเศรษฐกิจชุมชนอย่างคึกคัก
เวลา 10.00 น. นายไพโรจน์ พลเพชร กล่าวบรรยายเรื่อง “สิทธิชุมชน-สิทธิชาวบ้าน” ใจความหนึ่งกล่าวว่า ชะตากรรมและปัญหาที่คล้ายกับที่พ่อแม่พี่น้องชาวราษีไศลกำลังเผชิญมีอยู่ทั่วประเทศ เพราะในอดีตมีคนพยายามกำหนดชะตาชีวิตเราโดยบรรดาข้าราชการ นักการเมือง ทำให้ตลอดระยะเวลา 10 ปีที่ผ่านมา โครงการต่างๆ เช่นเขื่อนปากมูล เขื่อนราษีไศล เขื่อนหัวนา ประชาชนอย่างเราไม่รู้อะไรเลย อยู่ๆก็เกิดปัญหาขึ้นกับเรา ซึ่งรัฐอ้างเสมอเรื่องประโยชน์ แต่เราต้องพลัดที่นา พลัดที่อยู่ จากการอยู่อย่างสุขสบายกลับต้องเจอความแร้นแค้นจากโครงการของรัฐ”
ประธาน กป.อพช. กล่าวต่อว่า “เรื่องขั้นพื้นฐานที่เราต้องรู้ เพราะเราเป็นผู้ที่ได้รับผลกระทบ แต่หน่วยงานของรัฐไม่เคยให้ข้อมูล ไม่เคยขอเราเลย ซึ่งต่อไปรัฐบาลจะตัดสินในเองมิได้ ต้องทวงถามเพราะเป็นสิทธิอันชอบธรรมของเรา อย่างกรณีเขื่อนราษีไศลและเขื่อนหัวนา โดยเฉพาะเขื่อนหัวนาที่ถ้าเราไม่ต่อสู้ เขื่อนหัวนาคงสร้างเสร็จไปแล้ว แล้วทำไมต้องมาชุมนุมก็เพราะว่าต้องแสดงให้รัฐบาลเห็นว่าเรามาเรียกร้องสิทธิ ให้รัฐบาลและสังคมทราบว่า พี่น้องราษีฯ-หัวนากำลังเดือดร้อน”
นายไพโรจน์ ทิ้งท้ายว่า “ขณะนี้กำลังมีการศึกษาถึงผลกระทบของทั้ง 2 เขื่อน ซึ่งถ้ามีการศึกษาแล้วพบว่าทั้ง 2 เขื่อนไม่มีประโยชน์จริงๆก็ยกเลิกได้ ซึ่งการต่อสู้ของเราจะกลายเป็นบรรทัดฐานให้กับหลายๆกลุ่ม ต่อไปรัฐบาลต้องเปลี่ยนวิธีการมาฟังเสียงประชาชนโดยตรงอย่างแท้จริง ต้องทบทวนเพื่อให้การทำงานของรัฐถูกต้องสมเหตุสมผล ซึ่งการต่อสู้ครั้งนี้พี่น้องก็ไม่ได้ทำเพื่อตัวเองแต่เราทำเพื่อคนทั้งประเทศ ผมถือว่านี่เป็นหน้าที่อันศักดิ์สิทธิ์ การที่พี่น้องกำลังรักษาพื้นที่เกษตรและป่าทามไว้เท่ากับช่วยดูแลผืนแผ่นดินไทยไว้ เรากำลังรักษาความมั่นคงของอาหารทุกมื้อ หากเราไม่ได้มีที่ดินทำกินแล้ว เราคงหมดสิ้นชาติ”
จากนั้นเวลาประมาณ 11.00 น. สมัชชาคนจนและผู้เข้าร่วมงานรวมกลุ่มเดินไปที่สันเขื่อนราษีไศลนำผู้เข้าร่วมงานไปดูผลกระทบจากการสร้างเขื่อน ก่อนจะกลับมารวมตัวที่หน้าเวที ต่อมาเวลาประมาณ 14.00 น. ได้มีเวทีเสวนาเรื่อง สิทธิชุมชนกับอนาคตป่าทาม โดย อ.อรุณศักดิ์ โอชารส: ประชาคม จ.ศรีสะเกษ นายวิพัฒนาชัย พิมพ์หิน ประธาน กป.อพช.อีสาน และ นางกัญญา อ่อนศรี เครือข่ายเกษตรกรรมทางเลือกสุรินทร์ โดยสรุปการเสวนา ป่าบุ่งป่าทามมีความสำคัญในฐานะเป็นแหล่งอยู่หากินที่ชาวบ้านได้พึ่งพิง แต่กำลังถูกคุกคามด้วยโครงการสร้างเขื่อนขนาดใหญ่ของรัฐบาล จึงมีข้อเสนอในการปกป้องป่าบุ่งป่าทามให้มีความยั่งยืนคือ ชาวบ้านต้องเชื่อมั่นในสิทธิของตนเองและยืนยันสิทธิของตนเองด้วยการออกมาแสดงตัวตนในการใช้สิทธินั้น รวมทั้งการรวมพลังเพื่อสร้างฐานอำนาจของชาวบ้านเอง ควรมีสร้างฐานอาหารของตนเองให้มีความมั่นคง เพื่อการพึ่งตนเอง นอกจากนี้ยังต้องสร้างเรียนรู้อย่างต่อเนื่อง บนฐานแห่งความเป็นจริง โดยอาศัยช่องทางกฎหมายที่เอื้อต่อการสนับสนุนสิทธิชุมชนเช่น สภาองค์กรชุมชน สภาพัฒนาการเมือง และรัฐธรรมนูญ เป็นต้น
จากนั้นในเวลาประมาณ 16.00 น. นายสมัย หงษ์คำ แกนนำชาวบ้านเขื่อนราษีไศล จึงได้มีการอ่านคำประกาศ สิทธิของคนลุ่มน้ำมูนหัวนา – ราษีไศล สิทธิของชาวบ้านตามจารีตประเพณีต้องได้รับความเคารพ
คำประกาศ
สิทธิของคนลุ่มน้ำมูนหัวนา - ราษีไศล
สิทธิของชาวบ้านตามจารีตประเพณีต้องได้รับความเคารพ
พ่อแม่ ปู่ย่า ตายาย บรรพบุรุษของเราได้พากันสร้างบ้านแปงเมืองอยู่กับป่าทามและแม่น้ำมูนแห่งนี้มาเป็นสองสามร้อยปี เพราะมีดินดี น้ำท่าอุดมสมบูรณ์ กุ้ง หอย ปู ปลา บ่อึดบ่อยาก ทำนาทาม ทำนาหนอง ทำนาปี่นาแซง หาเห็ดหาหน่อไม้ได้กินตลอดปี เผาถ่าน เลี้ยงวัว เลี้ยงควาย เป็นเศรษฐกิจพอเพียงที่แท้จริง
บรรพบุรุษสอนให้เราเป็นคนดี อยู่ในศีลกินในธรรม อยู่ร่วมกันด้วยความสงบมีสันติสุข ยามยากก็ช่วยเหลือเกื้อกูลซึ่งกันและกัน แม้มีน้อยก็แบ่งปันกันกิน เมื่อมีภัยมาก็สามัคคีร่วมแก้ร่วมต้านจนหมดทุกข์หมดโศก ยามสุขก็ม่วนชื่นนำกัน เล่นหมอลำ ฟ้อนรำวง
พวกเราทำมาหากินในป่าบุ่งป่าทามแห่งนี้โดยที่รัฐมิเคยออกเอกสารสิทธิใดๆ ให้ แต่พวกเรากันเองรู้และเคารพสิทธิซึ่งกันและกัน ไม่เคยละเมิดสิทธิในการทำกินของผู้อื่น แต่สิ่งนี้รัฐและคนภายนอกไม่เคยเข้าใจ
16 ปี มาแล้วที่โครงการโขง ชี มูล มาสร้างเขื่อนแล้วปล้นที่ดินทำกินของเราไปเฉยๆ โดยไม่คำนึงถึงสิทธิที่เรามีอย่างอย่างชอบธรรม ทั้งยังกระทำย่ำยีให้คนบ้านเราขัดแย้งทะเลาะกันเอง
วันนี้วิญญาณผีปู่ย่าตายายต้องร้องไห้ เพราะลูกหลานถูกเขากดขี่ย่ำยีทำลาย และยังแตกแยกกันเอง ไม่มีที่สิ้นสุด ผืนดินที่สมบูรณ์ ดินทามน้ำดีเป็นแสนๆ ไร่ ที่บรรพบุรุษได้พาบุกเบิกถากถางไว้ให้ จมอยู่ใต้อ่างเก็บน้ำ ใต้เขื่อนที่มีประโยชน์อันน้อยนิดไม่คุ้มค่ากับสิ่งที่เสียไป
เราลูกหลานลุ่มน้ำมูน ขอประกาศเจตนาต่อดวงวิญญาณปู่ย่าตายายว่า เราจะไม่ยอมให้ใครมาละเมิดสิทธิที่ปู่ย่าตายายมอบให้ไว้ให้อีกต่อไป เราจะต่อสู้จนสุดชีวิต
อำนาจรัฐนั้นเข้ามาทีหลัง และไม่ชอบธรรมที่จะมาปล้นทรัพยากรของเราไปอย่างหน้าด้าน เราจะไม่ยอมรับการใช้อำนาจรัฐที่ฉ้อฉลอีกต่อไป
เราจะแสดงออกด้วยจารีตประเพณีของเรา รวมตัวกันด้วยวัฒนธรรมแบบพี่น้อง เสี่ยวเกลอ กอดคอร่วมกันต่อสู้
เราจะเอาอาชีพและวิถีชีวิตของเรามาแสดงให้รัฐและสังคมโลกได้รู้จักภูมิปัญญา รู้จักศักดิ์ศรีของคนลุ่มน้ำมูน
16 ปี ของการกดขี่ เพียงพอแล้ว
เราขอประกาศให้รู้ว่า ป่าทามแห่งนี้เป็นของเรา ใครหน้าไหนจะมาละเมิดมิได้
รัฐบาลต้องแก้ผลกระทบทุกอย่างที่เกิดขึ้นจากโครงการเขื่อนหัวนา เขื่อนราศีไศลให้ครบถ้วน
และต่อไปนี้ เราจะสร้างองค์กรที่เข้มแข็งเพื่อฟื้นฟูชีวิต ฟื้นฟูทรัพยากรของเรา
และจะต่อสู้กับการกดขี่เอาเปรียบ ทุกรูปแบบอย่างไม่เกรงกลัว
สมัชชาคนจน
ประกาศ ณ สันเขื่อนราษีไศล
วันที่ 10 กรกฎาคม 2552
|
![สแกน QR Code เพื่อร่วมบริจาคเงินให้กับประชาไท](https://img.pct.fyi/uploads/big/50cd36632778858506956587c3cd91f7.png)
ร่วมบริจาคเงิน สนับสนุน ประชาไท โอนเงิน กรุงไทย 091-0-10432-8 "มูลนิธิสื่อเพื่อการศึกษาของชุมชน FCEM" หรือ โอนผ่าน PayPal / บัตรเครดิต (รายงานยอดบริจาคสนับสนุน)