หลายชาติและองค์กรระดับโลกประณามอิสราเอล ออก กม.ใหม่สกัดหน่วยงานบรรเทาทุกข์ของ UN ไม่ให้ช่วยผู้ลี้ภัยปาเลสไตน์ในเขตกาซา และเวสต์แบงก์ บางส่วนมองเป็นการยกระดับการฆ่าล้างเผ่าพันธุ์

องค์การสหประชาชาติและหลายประเทศจากทั่วทุกมุมโลกร่วมกันประณามอิสราเอล หลังจากที่อิสราเอลได้ผ่านร่างกฎหมายที่ระบุให้ 'สำนักงานบรรเทาทุกข์และจัดหางานแห่งสหประชาชาติสำหรับผู้ลี้ภัยชาวปาเลสไตน์' UNRWA อ้างเป็น "กลุ่มก่อการร้าย" รวมถึงสั่งแบนหน่วยงานนี้ไม่ให้เข้าไปปฏิบัติการในอิสราเอล

อิสราเอล ออกกฎหมายดังกล่าวเมื่อวันที่ 28 ต.ค. ที่ผ่านมา ซึ่งถ้าหากมีการบังคับใช้ ก็จะเป็นการสกัดกั้นไม่ให้ UNRWA เข้าถึงเพื่อช่วยชีวิตชาวปาเลสไตน์ในพื้นที่กาซา และเวสต์แบงก์ ที่ถูกยึดครองโดยอิสราเอล

UNRWA เป็นองค์กรที่สมัชชาใหญ่แห่งสหประชาชาติจัดตั้งขึ้นเมื่อปี 2492 เพื่อช่วยเหลือผู้ลี้ภัยชาวปาเลสไตน์ที่ถูกขับออกจากบ้านตัวเองในช่วงที่มีการก่อตั้งอิสราเอล ซึ่งองค์กรนี้ก็ยังคงทำงานให้ความช่วยเหลือชาวปาเลสไตน์ในกาซาเรื่อยมา และให้การสนับสนุนผู้ลี้ภัยชาวปาเลสไตน์ในพื้นที่ยึดครองเขตเวสต์แบงก์ ในเลบานอน จอร์แดน และซีเรีย

นาบิล อาบู รูเดเนห์ โฆษกประธานาธิบดีของปาเลสไตน์ กล่าวประณามการลงคะแนนเสียงในสภาของอิสราเอล ที่สนับสนุนการสกัดกั้น UNRWA โดยบอกว่ามันสะท้อนให้เห็นเรื่องที่ "อิสราเอลเปลี่ยนแปลงกลายเป็นรัฐฟาสซิสต์"

กองกำลังฮามาส ประณามการออกกฎหมายนี้โดยบอกว่ามันเป็น "ส่วนหนึ่งของสงครามลัทธิไซออนิสต์และการรุกรานประชาชนของพวกเรา" กลุ่มกองกำลังติดอาวุธอีกกลุ่มหนึ่ง คือ PIJ บอกว่ากฎหมายกีดกันหน่วยงานมนุษยธรรมจากอิสราเอล ถือเป็น "การยกระดับการฆ่าล้างเผ่าพันธุ์" ต่อชาวปาเลสไตน์

UN ประณามอิสราเอล ละเมิดกฎบัตรและกฎหมายนานาชาติ

ทางด้านเลขาธิการสหประชาชาติ อันโตนิโอ กูแตร์เรส เผยว่า งานของ UNRWA นั้นเป็นสื่งที่ขาดไม่ได้ และไม่มีองค์กรด้านมนุษยธรรมที่เป็นตัวเลือกอื่นในการทำเรื่องนี้ การออกกฎหมายห้าม UNRWA จึงจะส่งผลหายนะต่อผู้ลี้ภัยปาเลสไตน์ในพื้นที่ยึดครอง ซึ่งกูแตร์เรส มองว่าเป็น "เรื่องที่ยอมรับไม่ได้" และเรียกร้องให้อิสราเอล ปฏิบัติตามกฎบัตรของสหประชาชาติ และปฏิบัติตามกฎหมายนานาชาติ

ฟิลิปเป ลาซซารินี ประธานกรรมาธิการ UNRWA กล่าวว่า การที่รัฐสภาอิสราเอลออกกฎหมายกีดกันพวกเขา นับเป็นเรื่องอันตรายในระดับที่ไม่เคยเกิดขึ้นมาก่อน เป็นการทำให้ชาวปาเลสไตน์ประสบความทุกข์ยากหนักขึ้น โดยเฉพาะในพื้นที่กาซา ที่ๆ ผู้คนก็ทุกข์ยากอย่างหนักอยู่แล้ว ลาซซารินี กล่าวอีกว่า การออกกฎหมายใหม่ของอิสราเอลยังนับเป็นการละเมิดกฎบัตรยูเอ็นและละเมิดข้อผูกมัดภายใต้กฎหมายนานาชาติด้วย

องค์การอนามัยโลก-แพทย์ไร้พรมแดน ร่วมประณาม

เทดรอส แอดนาฮอม เกเบรเยซุส ผู้อำนวยการองค์การอนามัยโลก กล่าวถึงเรื่องนี้ว่า สำหรับชาวปาเลสไตน์มาตลอด 70 ปีที่ผ่านมา UNRWA ถือเป็น "เครื่องมือในการช่วยชีวิตแบบที่หาอะไรมาทดแทนไม่ได้" การปิดกั้นองค์กรนี้ จึงกลายเป็นการปิดกั้นการทำงานช่วยชีวิตชาวปาเลสไตน์ จึงนับเป็นเรื่องไม่สามารถยอมทนได้

องค์กรแพทย์ไร้พรมแดน MSF แถลงการณ์ในเรื่องนี้ ระบุว่า UNWRA เป็นองค์กรที่ให้บริการทางการแพทย์ที่สำคัญต่อประชาชนในกาซาอย่างการรักษาโรคเรื้อรัง การฉีดวัคซีน การดูแลสุขภาพแม่และเด็ก โดยมีทีมแพทย์คอยให้บริการในฉนวนกาซามากกว่า 15,000 กรณีต่อวัน การสั่งห้ามทีมของ UNWRA จะสร้างช่องโหว่อย่างใหญ่หลวง ทำให้ชาวกาซาเสี่ยงต่อการเสียชีวิตจากโรคหรืออาการต่างๆ ที่ไม่ได้รับการรักษา จากเดิมที่ระบบสาธารณสุขของกาซาส่วนมากถูกทำลายไปหมดแล้ว นอกจากนี้ ยังจะส่งผลถึงผู้ลี้ภัยชาวปาเลสไตน์ ทั้งในแง่การจัดการ การศึกษา สาธารณสุข และสังคมสงเคราะห์

คริสโตเฟอร์ ล็อกเยียร์ เลขาธิการใหญ่ของ MSF ขอประณามการตัดสินใจของอิสราเอล ซึ่งมองว่าเป็น "ผลลัพธ์รวบยอดจากการดำเนินการบั่นทอนองค์กร (UNRWA) มาเป็นเวลายาวนาน"

ชาติตะวันตกวิจารณ์หนัก

ประเทศต่างๆ ไม่ว่าจะเป็นจีน รัสเซีย รวมถึงประเทศตะวันตกอย่างอังกฤษ นอร์เวย์ สเปน และ ออสเตรเลีย ต่างก็วิพากษ์วิจารณ์อิสราเอลในเรื่องนี้

ฟูชง ผู้แทนถาวรจีน ประจำสหประชาชาติ เผยว่า สิ่งที่อิสราเอลทำนั้นถือเป็นเรื่อง 'อุกอาจ' และบอกว่าพวกเขาต่อต้านกฎหมายใหม่ของอิสราเอล เพราะเชื่อว่า UNRWA มีบทบาทต่อเรื่องความเป็นความตายของผู้คนในกาซา

วาสซิลี เนเบนเซีย เอกอัครราชทูตรัสเซียประจำสหประชาชาติ กล่าวว่า การแบน UNRWA เป็นเรื่องเลวร้ายและจะทำให้สถานการณ์ในกาซาแย่ลงกว่าเดิม รัสเซียยังได้เรียกร้องให้พันธมิตรหลักของอิสราเอลคือสหรัฐฯ ช่วยเรียกร้องในเรื่องนี้ด้วย โดยที่ก่อนหน้านี้สหรัฐฯ เคยถอนการให้ทุนแก่ UNRWA หลังจากที่อิสราเอล กล่าวหาว่ามีเจ้าหน้าที่ของ UNRWA ส่วนหนึ่งได้มีส่วนร่วมกับเหตุการณ์โจมตีโดยฮามาส เมื่อวันที่ 7 ต.ค. 2566 แต่ก็มีผู้วิจารณ์ว่าสหรัฐฯ โต้ตอบเกินกว่าเหตุในเรื่องนี้

กระทรวงการต่างประเทศของจอร์แดน แถลงประณามอิสราเอลว่าเป็นการละเมิดกฎหมายนานาชาติและพันธกรณีของอิสราเอลในฐานะอำนาจที่ยึดครองประเทศ อีกทั้งยังเตือนว่าสิ่งที่อิสราเอลทำนับเป็น "การลอบสังหารในทางการเมือง" ต่อ UNRWA

หนึ่งกลุ่มชาติตะวันตกที่ประณามในเรื่องนี้ คือ เคียร์ สตาร์เมอร์ นายกรัฐมนตรีอังกฤษ กล่าวว่า สิ่งที่อิสราเอลทำนั้นเป็นเรื่องที่ "ยอมรับไม่ได้อย่างแน่นอน" และพูดถึงความสำคัญที่อิสราเอลต้องทำให้ความช่วยเหลือไปถึงประชาชนในปาเลสไตน์ได้อย่างทันท่วงที

รัฐบาลของกลุ่มประเทศยุโรปที่ยอมรับความเป็นรัฐชาติของปาเลสไตน์อย่าง ไอร์แลนด์, นอร์เวย์, สโลวีเนีย และ สเปน ได้ออกแถลงการณ์ประณามอิสราเอลด้วยเช่นกัน

นอกจากนี้ ยังมีออสเตรเลีย เบลเยียม และ สวิตเซอร์แลนด์ ที่แสดงความเป็นห่วงที่อิสราเอลจำกัดการเข้าถึงของ UNRWA และพูดถึงความสำคัญขององค์กรให้ความช่วยเหลือด้านมนุษยธรรม เพนนี หว่อง รัฐมนตรีกระทรวงต่างประเทศของออสเตรเลีย ยังได้ย้ำเตือนด้วยว่าอิสราเอลควรจะต้องทำตามข้อผูกมัดของศาลยุติธรรมระหว่างประเทศในการอนุญาตให้ความช่วยเหลือด้านมนุษยธรรมและปัจจัยพื้นฐานสามารถเข้าถึงกาซาได้

เรียบเรียงจาก

‘Intolerable’, ‘dangerous precedent’: World condemns Israel’s UNRWA ban, Aljazeera, 29-10-2024

Israeli UNRWA ban will deepen Palestinian humanitarian catastrophe, MSF, 29-10-2024