เครือข่ายประชาชนร่างรัฐธรรมนูญ (CON FOR ALL)  และทีมสังเกตการณ์การเลือกตั้ง Vote62 แถลงชัยชนะ "ประชามติ" ประชาชนเห็นชอบจัดทำรัฐธรรมนูญฉบับใหม่กว่า 19 ล้านคน และอาจจะมากถึง 20 ล้านคนเมื่อประกาศผลครบ 100 เปอร์เซ็นต์ ขั้นตอนต่อไปคือการเดินหน้าจัดทำรัฐธรรมนูญฉบับใหม่ และพร้อมรับฟังอีก 10 ล้านเสียงที่ลงคะแนนไม่เห็นชอบในการออกเสียงประชามติครั้งนี้ ที่สำคัญขอบคุณการทำงานอย่างหนักของประชาชนคนทำธรรมดาที่ร่วมกันรณรงค์แก้รัฐธรรมนูญทั่วประเทศ

9 ก.พ. 2569 เวลา 17.00 น. ที่อาคาร All Rise (iLaw) เครือข่ายประชาชนร่างรัฐธรรมนูญ (CON FOR ALL) ร่วมกับเครือข่ายสังเกตการณ์การเลือกตั้ง Vote62 จัดแถลงข่าวหลังทราบผลการเลือกตั้งและการออกเสียงประชามติปี 2569 โดยมีผู้แถลง ได้แก่ “เป๋า” ยิ่งชีพ อัชฌานนท์, “มายด์” ภัสราวลี ธนกิจวิบูลย์ผล, สหรัฐ จันทสุวรรณ์, เกวลิน ถนอมทอง, “เดฟ” ชยพล ดโนทัย และณัฐชนน ไพโรจน์

การแถลงข่าวในวันนี้มี 4 ประเด็นหลัก ได้แก่ ผลการออกเสียงประชามติจัดทำรัฐธรรมนูญฉบับใหม่ การติดตามการนับคะแนนเลือกตั้ง ข้อเสนอเพื่อปรับปรุงกติกาในอนาคต และทิศทางการเดินหน้าสู่รัฐธรรมนูญฉบับใหม่โดยประชาชน

ยิ่งชีพ กล่าวถึงผลการออกเสียงประชามติจากคณะกรรมการการเลือกตั้ง (กกต.) ซึ่งประกาศผลแล้วร้อยละ 94 ในคำถาม “เห็นชอบหรือไม่ให้มีการจัดทำรัฐธรรมนูญฉบับใหม่” โดยระบุว่า เสียงส่วนใหญ่ของประชาชนลงคะแนน “เห็นชอบ” ให้มีการจัดทำรัฐธรรมนูญฉบับใหม่ ด้วยคะแนนมากกว่า 19 ล้านเสียง และคาดว่าเมื่อประกาศผลครบ 100% คะแนนเห็นชอบอาจสูงถึง 20 ล้านเสียง

ยิ่งชีพ อัชฌานนท์

ณัฐชนน ไพโรจน์

ภัสราวลี ธนกิจวิบูลย์ผล

ยิ่งชีพระบุว่า ผลดังกล่าวสะท้อนว่าประชาชนจากทุกพื้นที่มีฉันทามติร่วมกัน และไม่ได้จำกัดอยู่กับกลุ่มผู้สนับสนุนพรรคการเมืองใดพรรคการเมืองหนึ่ง โดยสามารถสรุปได้ว่าประชามติครั้งนี้เป็นเรื่องของประชาชนทุกคน ไม่ใช่เรื่องของพรรคการเมือง

ขณะเดียวกัน ยิ่งชีพกล่าวว่า ยังมีประชาชนประมาณ 10 ล้านเสียงที่ลงคะแนนไม่เห็นชอบ แต่ก็ยินดีที่มาร่วมออกเสียงในครั้งนี้ เพื่อให้ทราบว่ามีประชาชนที่คิดเห็นกันอย่างไรบ้าง คิดเห็นต่างก็ไม่เป็นไร เมื่อมาร่วมออกเสียงประชามติกืถือว่าผ่านกระบวนการการตัดสินใจที่ทุกคนมี 1 สิทธิ 1 เสียง อย่างเท่าเทียมกัน

เมื่อผลประชามติออกมาว่าเสียงเห็นชอบมีมากกว่า ขั้นตอนต่อไปคือการเดินหน้าจัดทำรัฐธรรมนูญฉบับใหม่ โดยต้องคำนึงถึงประชาชนที่ยังไม่เห็นด้วย และเปิดพื้นที่ให้มีการรับฟังความคิดเห็นและการตัดสินใจร่วมกันอีกในอนาคต

ยิ่งชีพกล่าวด้วยว่า เรายังเชื่อว่ายังมีเสียงเห็นชอบให้จัดทำรัฐธรรมนูญฉบับใหม่มากกว่านี้ แต่ยังพบปัญหาหลายอย่าง เช่น การลงทะเบียนออกเสียงล่วงหน้านอกเขตที่แยกระหว่างการเลือกตั้งและการออกเสียงประชามติ ส่งผลให้มีประชาชนอย่างน้อย 8 แสนคนไม่ได้ลงทะเบียนออกเสียงประชามตินอกเขต, การให้ข้อมูลแก่ประชาชนที่มีระยะเวลาจำกัด, ประชาชนไม่ได้รับบัตรออกเสียงประชามติครบถ้วน และมีรายงานบางพื้นที่มีมีเจ้าหน้าที่ชี้นำให้ประชาชนออกเสียงไม่เห็นชอบ

“พวกเราขอแสดงความชื่นชมเป็นอย่างสูงต่อพี่น้องประชาชนคนธรรมดาที่มีจำนวนเป็นหลักพันคน ในช่วงเวลาเดือนเศษ ๆ ที่ได้ติดตามข่าวสาร และลุกขึ้นมาทำกิจกรรมรณรงค์เพื่อหวังเห็นความเปลี่ยนแปลงในประเทศนี้มีการจัดขบวนธงเขียวทั้งเดินและวิ่งเพื่อรณรงค์เห็นชอบ 118 ขบวน, มีการจัดกิจกรรม วงพูดคุย ลงพื้นที่แจกใบปลิว 711 ครั้ง เท่าที่บันทึกได้ มีการตั้งจุดรณรงค์ตามร้านอาหาร ร้านกาแฟ ร้านหนังสือ บ้าน  อย่างน้อย 742 จุด” ยิ่งชีพกล่าว 

ผลรวมคะแนน 20 ล้าน เป็นผลจากการทำงานอย่างหนักของคนธรรมดา ในช่วงที่ผ่านมา ถือเป็นอีกครั้งหนึ่งที่ประชาชนได้ร่วมแรง ออกแรงเป็นปรากฏการณ์ในครั้งนี้เพื่อให้เกิดความเปลี่ยนแปลงขึ้นในระดับโครงสร้าง ขอให้พวกเราทุกคนที่ร่วมทางกันมาอย่างหนักในเดือนกว่า ๆ นี้ภาคภูมิใจและชื่นชมในตัวเอง ครั้งนี้สิ่งที่ทุกท่านทำไปได้ผลลัพธ์อย่างคุ้มค่า กับการเปิดประตูไปสู่อนาคตที่จะต้องจัดทำรัฐธรรมนูญฉบับใหม่ที่เป็นของประชาชนไปด้วยกัน” ยิ่งชีพกล่าว

สหรัฐ จันทสุวรรณ์

ชยพล ดโนทัย

ด้านชยพล กล่าวถึงเมื่อวานนี้ (8 ก.พ. 2569)  vote62 มีอาสาสมัครรายงานข้อมูลเข้ามา 16,993 หน่วยเลือกตั้ง และพบความผิดปกติราว 4,993 กรณี โดยความผิดปกติส่วนใหญ่เกี่ยวข้องกับการปฏิบัติหน้าที่ของเจ้าหน้าที่ประจำหน่วย การนับคะแนนผิดพลาด จำนวนบัตรลงคะแนนมากกว่าผู้มาใช้สิทธิ หรือกรณีที่ไม่อนุญาตให้สังเกตการณ์และบันทึกภาพ

ปัญหาหลักๆ 5 ปัญหา

• เจ้าหน้าที่ประจำหน่วยไม่ได้ให้เซ็นชื่อในบัญชีรายชื่อผู้มีสิทธิเลือกตั้งและประชามติ

• การนับคะแนนผิด

• จำนวนบัตรลงคะแนนมีมากกว่าจำนวนผู้มาใช้สิทธิ บัตรเขย่ง

• พบความผิดปกติใน แล้วขอให้เจ้าหน้าที่นับใหม่ และบางหน่วยไม่ยอมนับใหม่

• เจ้าหน้าที่ไม่อนุญาตให้สังเกตการณ์

ณัฐชนน ไพโรจน์ กล่าวเสริมว่า การตรวจสอบคะแนนยังมีข้อจำกัด เนื่องจากจำนวนอาสาสมัครไม่เพียงพอ ทำให้ข้อมูลคะแนนรายหน่วยมีจำนวนน้อย อย่างไรก็ตาม เห็นว่าการจับตาการเลือกตั้งโดยภาคประชาชนยังมีความสำคัญและจำเป็น พร้อมเชิญชวนให้ประชาชนเข้าร่วมการสังเกตการณ์ในการเลือกตั้งครั้งต่อไป

ณัฐชนนระบุด้วยว่า ในการเลือกตั้งและออกเสียงลงประชามติครั้งนี้มีผู้มาใช้สิทธิประมาณ 34–36 ล้านคน ซึ่งน้อยกว่าการเลือกตั้งครั้งก่อน และเป็นจำนวนที่ต่ำที่สุดในรอบการเลือกตั้ง 5 ครั้งหลังสุด

ด้านสหรัฐ กล่าวว่า จากการลงพื้นที่รณรงค์ทั่วประเทศ พบว่าประชาชนจำนวนมากยังไม่ทราบข้อมูลเกี่ยวกับการออกเสียงประชามติครั้งนี้อย่างเพียงพอ หรือมีข้อมูลแต่ขาดเวลาในการถกเถียงและทำความเข้าใจ ขณะที่เกวลินเสนอให้ปรับปรุง “กติกา” การออกเสียงประชามติ โดยระบุว่ากติกาปัจจุบันไม่เอื้อต่อการใช้สิทธิของประชาชน โดยเรียกร้องให้ว่าที่ สส. ที่กำลังจะเข้าไปปฏิบัติหน้าที่แทนราษฎรทุกคนในประเทศนี้พิจารณาแก้ไขกฎหมายและระเบียบที่เกี่ยวข้องกับการออกเสียงประชามติ ไม่ว่าจะเป็น การแก้ไขกฎหมายให้ออกเสียงประชามติสามารถออกเสียงนอกเขตได้ก่อนออกเสียงจริงได้, เปิดให้ลงทะเบียนออกเสียงประชามตินอกเขตในระบบเดียวกับการลงทะเบียนเลือกตั้งล่วงหน้านอกเขต และขยายวันลงทะเบียนได้, การเปิดช่องให้ประชาชนรับบัตรออกเสียงประชามติพร้อมกับบัตรลงคะแนนเลือกตั้ง และเปิดเผยผลการรวมคะแนนออกเสียงประชามติรายหน่วยบนเว็บไซต์ กกต. ประจำจังหวัด เป็นต้น

ภัสราวลี กล่าวปิดท้ายว่า กระบวนการจัดทำรัฐธรรมนูญฉบับใหม่ยังต้องผ่านการออกเสียงประชามติอีกอย่างน้อย 2 ครั้ง กระบวนการดังกล่าวควรเริ่มต้นด้วยกา