เยอรมนีกลายเป็นอีกประเทศหนึ่งที่คนรักเพศเดียวกันแต่งงานกันได้อย่างถูกกฎหมายหลังการลงมติจากรัฐสภา สิ่งที่น่าสนใจคือนายกรัฐมนตรีแองเกลา แมร์เคิล มักจะพูดคัดค้านการแต่งงานของคนรักเพศเดียวกันแต่เธอก็อนุญาตให้มีการลงมติตามกระบวนการประชาธิปไตย มีการวิเคราะห์ว่านี่อาจจะทำให้เธอได้คะแนนนิยมทั้งจากฝ่ายอนุรักษ์และฝ่ายเสรีนิยม
แฟัมภาพอาคารรัฐสภาเยอรมนี (ที่มา: Cezary Piwowarski/Wikipedia)
เมื่อวันที่ 30 มิ.ย. 2560 นักการเมืองเยอรมนีลงมติให้การแต่งงานของคนรักเพศเดียวกันเป็นเรื่องถูกกฎหมายในการจัดประชุมลงมติด่วนหลังจากที่นายกรัฐมนตรีเยอรมนี แองเกลา แมร์เคิล เปลี่ยนใจจัดให้มีการลงมติในเรื่องนี้อย่างเสรี
จากที่ก่อนหน้านี้แมร์เคิลเคยมีจุดยืนต่อต้านการแต่งงานของคนรักเพศเดียวกันมาก่อนโดยอ้างว่ากังวลถึงสภาพความเป็นอยู่ของเด็ก แต่ถึงแม้จะมีจุดยืนไม่เห็นด้วยมาก่อนแมร์เคิลก็เปิดทางให้มีการลงมติในเรื่องนี้โดยบอกว่าให้ถือว่าเป็น "คำถามต่อมโนธรรมสำนึก" ของแต่ละคนเอง ซึ่งสื่อ ABC ระบุว่าแมร์เคิลจงใจจะหมายถึงให้ ส.ส. แต่ละคนโหวตตามความเชื่อส่วนบุคคลของตัวเองโดยไม่ต้องสนใจว่าจะเป็นพรรคการเมืองใด
ในการโหวตครั้งนี้มีผู้โหวตสนับสนุน "การแต่งงานสำหรับทุกคน" เป็นเรื่องถูกกฎหมาย 393 เสียง มีผู้โหวตคัดค้าน 226 เสียง และมีผู้งดออกเสียง 4 ราย ส่วนแมร์เคิลเองเปิดเผยถึงจุดยืนส่วนตัวในเรื่องนี้ว่า "การแต่งงานควรเป็นเรื่องของชายกับหญิง" เธอจึงแสดงจุดยืนด้วยการโหวตคัดค้าน แต่พรรคร่วมรัฐบาลอนุรักษ์นิยมไม่จำเป็นต้องโหวตตามแนวทางของพรรคแต่ขอให้ใช้ความคิดของตัวเอง
ผลการโหวตสนับสนุนการแต่งงานของคนรักเพศเดียวกันเช่นนี้ทำให้เยอรมนีไล่ตามประเทศอื่นๆ ในยุโรปในประเด็นนี้ได้ทันอย่างฝรั่งเศส อังกฤษ และสเปน โดยที่กฎหมายดังกล่าวนี้จะทำให้คู่เกย์และเลสเบียนได้รับสิทธิตามสถานภาพสมรสเต็มที่รวมถึงสิทธิในการอุปการะเลี้ยงดูลูกบุญธรรมด้วย
กลุ่มผู้เรียกร้องสิทธิคนรักเพศเดียวกันหลายร้อยคนพากันแสดงความยินดีหน้าอาคารรัฐสภาบุนเดสถากพร้อมโบกธงสีรุ้ง นักกิจกรรมรายหนึ่งชื่อ ซอเรน ลันด์มันน์กล่าววว่าวันนี้ถือเป็นวันแห่งประวัติศาสตร์ของเยอรมนี พรรคกรีนของเยอรมนีที่สนับสนุนการแต่งงานของคนรักเพศเดียวกันอย่างแข็งขันก็เข้าร่วมการเฉลิมฉลองด้วย
การตระหนักถึงบาดแผลจากยุคเผด็จการ
ผลการลงมติในครั้งนี้ยังเป็นผลสะท้อนจากการที่เยอรมนียอมรับประวัติศาสตร์การเหยียดเพศชาวเกย์มาก่อน โดยเมื่อไม่นานมานี้รัฐสภามีมติให้ค่าชดเชยกับชาวเกย์หลายพันคนที่เคยถูกคุมขังจากกฎหมายต่อต้านชาวเกย์ที่เข้มงวดขึ้นในยุคเผด็จการนาซี การลงโทษชาวเกย์ในเยอรมนีเพิ่งจะลดลงเมื่อราวปี 2512 ที่เยอรมนีตะวันตกทำให้การรักเพศเดียวกันไม่ใช่เรื่องผิดกฎหมายอีกต่อไป
เยอรมนีให้การรองรับการอยู่ร่วมกันของคนรักเพศเดียวกันแบบการจดทะเบียนคู่ชีวิต (Civil partnerships) มาตั้งแต่ปี 2544 แล้ว แต่ก่อนหน้านี้ยังไม่อนุญาตให้มีการแต่งงาน โดยที่การอยู่ร่วมกันแบบคู่ชีวิตจะไม่ได้รับสิทธิต่างๆ ตามกฎหมายมากเท่าการแต่งงาน
การเดินเกมที่ฉลาดของแมร์เคิล?
ถึงแม้แมร์เคิลจะไม่เห็นด้วยกับเรื่องนี้เป็นการส่วนตัวแต่เธอก็บอกว่าเธอหวังว่าการผ่านร่างกฎหมายนี้จะทำให้เกิด "สันติภาพและความสอดประสานกันในสังคม" รวมถึงก่อนหน้านี้แมร์เคิลบอกว่าเธอมีประสบการณ์ที่ "เปลี่ยนชีวิต" ในเขตเลือกตั้งของเธออย่างการได้ทานอาหารเย็นกับคู่เลสเบียนที่ดูแลเด็กในอุปการะ 8 คน โดยที่บีบีซีตั้งข้อสังเกตว่าแมร์เคิลเป็นคนที่มักจะให้สัมภาษณ์สื่อต่างๆ อย่างระมัดระวัง
นอกจากนี้ในระดับประชาชนยังมีการรณรงค์ในเรื่องนี้ผ่านแฮชแท็ก #EheFuerAlle (การแต่งงานสำหรับทุกคน) ที่เรียกร้องให้รัฐสภามีการลงมติในเรื่องนี้ ฝ่ายพรรคร่วมรัฐบาลโซเชียลเดโมแครต (SPD) ที่เป็นฝ่ายซ้ายกลางมีคะแนนนิยมตามหลังพรรคคริสเตียนเดโมแครต (CDU) ของแมร์เคิลอยู่ก็เรียกร้องให้มีการลงมติในเรื่องนี้โดยเร็วซึ่งบีบีซีมองว่าเพื่อเป็นการเรียกคะแนนนิยม ประเทศเยอรมนีเองก็กำลังจะมีการเลือกตั้งทั่วไปในเดือน ก.ย. ที่จะถึงนี้
บีบีซีตั้งข้อสังเกตอีกว่าพรรคการเมืองหลายพรรคในเยอรมนี ไม่ว่าจะเป็นพรคซ้ายจัด พรรคกรีน พรรคสนับสนุนกลุ่มธุรกิจ ต่างก็สนับสนุนกฎหมายการแต่งงานอย่างเท่าเทียมกันทุกเพศ มีแต่พรรคฝ่ายขวาเอดีเอฟกับกลุ่มอนุรักษ์นิยมใน CDU ที่ต่อต้าน รวมถึงพรรคน้องของ CDU ในรัฐบาวาเรียอย่างคริสเตียนโซเชียลยูเนียน (CSU) ที่ต่อต้านด้วยเช่นกัน ขณะที่จากการสำรวจประชาชนพบว่าส่วนใหญ่ในเยอรมนีร้อยละ 83 ให้การสนับสนุนการแต่งงานของคนทุกเพศ
เจนนี ฮิลล์ ผู้สื่อข่าวบีบีซีวิเคราะห์ว่านี่อาจจะเป็นการเดินเกมที่ฉลาดของแมร์เคิลเอง ในขณะที่เธอแสดงท่าทีต่อสื่อว่าเธอต่อต้านการแต่งงานของคนรักเพศเดียวกันซึ่งดูเป็นการเอาใจสายอนุรักษ์นิยมในพรรคของเธอเองที่เธอต้องการเสียงสนับสนุนจากพวกเขาในการเลือกตั้งปีนี้ ขณะเดียวกันเธอก็อนุญาตให้มีการลงมติจนฝ่ายเสรีนิยมเป็นฝ่ายชนะเพื่อสร้างชื่อเสียงให้ตนเองในหมู่ประชาชนว่าเป็นผู้คุ้มครองคุณค่าแบบเสรีนิยมไปพร้อมๆ กัน และอาจจะเป็นการไม่ให้มีคนยกเรื่องนี้มาโจมตีเธอในภายหลังได้
เรียบเรียงจาก
Merkel: Gay marriage could get 'question of conscience' vote, ABC News, 26-06-2017
Germany gay marriage approved by MPs in snap vote, BBC, 30-06-2017
หมายเหตุ: ประชาไทเพิ่มเติมเนื้อหาในส่วนท้าย "มีที่ใดในยุโรปอีกบ้างที่มีกฎหมายรับรองการแต่งงานของเพศเดียวกัน" ในวันที่ 5 ก.ค. 2560 เวลา 14.50 น.
![สแกน QR Code เพื่อร่วมบริจาคเงินให้กับประชาไท](https://img.pct.fyi/uploads/big/50cd36632778858506956587c3cd91f7.png)
ร่วมบริจาคเงิน สนับสนุน ประชาไท โอนเงิน กรุงไทย 091-0-10432-8 "มูลนิธิสื่อเพื่อการศึกษาของชุมชน FCEM" หรือ โอนผ่าน PayPal / บัตรเครดิต (รายงานยอดบริจาคสนับสนุน)