ภูมิธรรมระบุ รัฐบาลวางแผนเตรียมสร้างเขื่อนที่มีคุณสมบัติกรองสารเคมีดูดตะกอนที่ตกค้างในแม่น้ำแก้ปัญหาสารพิษปนเปื้อนในแม่น้ำกก แม่น้ำสาย และแม่น้ำโขงในระยะยาว สั่งกรมทรัพยากรน้ำเร่งออกแบบเขื่อน ระบุ ขอให้ประชาชนมั่นใจสถานการณ์น้ำในฝั่งไทยไม่ถึงขั้นอันตราย รัฐบาลจะไม่ปล่อยให้ประชาชนเผชิญกับภัยนี้ ด้านสื่อสำนักข่าวชายขอบรายงาน ปลา ช้าง และคนที่ใช้น้ำกกใน จ.เชียงราย ได้รับผลกระทบมีตุ่มแดงผื่นขึ้นตามตัว สำนักงานสิ่งแวดล้อมและควบคุมมลพิษตรวจสอบคุณภาพน้ำเมื่อวันที่ 19 พ.ค.ที่ผ่านมา พบสารหนู สารตะกั่วในแม่น้ำสายสูงลิ่ว

21 พ.ค. 2568 เดอะสแตนดาร์ด ภูมิธรรม เวชยชัย รองนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงกลาโหม ระบุ สถานการณ์สารพิษปนเปื้อนในแม่น้ำกก แม่น้ำสาย และแม่น้ำโขง ได้มีการนำเข้าที่ประชุมศูนย์ปฏิบัติการช่วยเหลือผู้ประสบอุทกภัย วาตภัย และดินโคลนถล่ม (ศปช.) เบื้องต้นมีการตั้งข้อสังเกตว่า สารพิษที่ปนเปื้อนมีต้นเหตุมาจากเหมืองแร่ในพม่า ทั้งนี้ได้มีการแต่งตั้งให้กรมควบคุมมลพิษเป็นประธานร่วมกับกรมอนามัยและหน่วยงานที่เกี่ยวข้องตรวจสอบคุณภาพน้ำว่าหาสารปนเปื้อนเกินค่ามาตรฐาน พบแม่น้ำฝั่งไทยมีสารพิษปนเปื้อนหลายจุด แต่ไม่ได้เป็นอันตรายในระยะสั้น

รัฐบาลมีการไปเจรจาไปรัฐบาลพม่า ที่ตั้งของเหมืองอยู่ในความดูแลของชนกลุ่มน้อยทำให้การเจรจาค่อนข้างยาก โดยทางรัฐบาลเตรียมหาทางป้องกันในฝั่งไทยโดยให้กรมทรัพยากรน้ำออกแบบก่อสร้างเขื่อนกรองสารเคมี และดูดตะกอนที่ตกค้างในแม่น้ำแก้ปัญหาในระยะยาว

ภูมิธรรมทิ้งท้ายอยากให้ประชาชนมั่นใจว่ายังสถานการณ์น้ำในฝั่งไทยไม่ถึงขั้นอันตราย รัฐบาลจะไม่ปล่อยให้ประชาชนเผชิญกับภัยเช่นนี้

ก่อนหน้านี้สำนักข่าวชายขอบรายงานว่า สารพิษในแม่น้ำกกในพื้นที่ จ.เชียงราย ส่งผลกระทบต่อปลา ช้าง และคน พบมีปลาแข้ขนาดเล็กในน้ำกกมีตุ่มแดงขึ้นตามตัว ขณะที่ปางช้างกะเหรี่ยงรวมมิตร จ.เชียงราย พบมีควาญช้างพาช้างไปอาบน้ำในน้ำกก ปรากฏว่าผิวหนังของช้างติดเชื้อเป็นผื่นมีตุ่มใสๆ ขึ้น และกลายเป็นแผล ส่วนควาญช้างติดเชื้อเป็นผื่นและแผลที่หัวเข่า อยากให้รัฐบาลเร่งแก้ปัญหาคนที่อยู่ริมแม่น้ำกกกำลังเดือดร้อนมาก

นอกจากนี้ เมื่อวันที่ 19 พ.ค. 2568 รายงานการตรวจคุณภาพน้ำผิวดินแม่น้ำสาขาที่ไหลลงแม่น้ำกก แม่น้ำโขง และแม่น้ำสาย จากสำนักงานสิ่งแวดล้อมและควบคุมมลพิษ (สคพ.) ที่ 1 เชียงใหม่ ผลการตรวจน้ำผิวดินก่อนที่จะลงแม่น้ำโขง 2 จุด บริเวณจุดก่อนที่แม่น้ำกกไหลลงแม่น้ำโขง ต.เวียง อ.เชียงแสน จ.เชียงราย พบค่าสารหนูเกินมาตรฐานอยู่ที่ 0.031 mg/l และ จุดแม่น้ำกกไหลลงแม่น้ำโขง ผ่านบริเวณสบกก ที่บ้านแซว ต.บ้านแซว อ.เชียงแสน ผลการตรวจวัด พบว่ามีโลหะหนักที่เกินมาตรฐาน อยู่ที่ 0.036 mg/l (ค่ามาตรฐานไม่เกิน 0.01 mg/l)

ส่วนผลการตรวจแม่น้ำสาย จุดแรก บ้านหัวฝาย ตำบลแม่สาย อำเภอแม่สาย จังหวัดเชียงราย มีโลหะหนักที่เกินมาตรฐาน 2 พารามิเตอร์ คือ ตะกั่วอยู่ที่ 0.058 mg/l (มาตรฐานอยู่ที่ 0.05mg/l) และสารหนูอยู่ที่ 0.44 mg/l จุดที่สอง สะพานมิตรภาพแม่น้ำสายแห่งที่ 2 ต.แม่สาย มีโลหะหนักที่เกินมาตรฐาน 2 พารามิเตอร์ คือ ตะกั่วอยู่ที่ 0.063 mg/l และสารหนูอยู่ที่ 0.45 mg/l