ที่ประชุมวุฒิสภามีมติไม่เห็นชอบร่างแก้ข้อบังคับการประชุมวุฒิสภาข้อ 76 ต้อง 'เปิดเผยผลลงคะแนนของ สว.แต่ละคนบนสื่ออิเล็กทรอนิกส์' ด้วยคะแนน 144 ต่อ 38 เสียง
6 ส.ค. 2567 เว็บไซต์ TPchannel ถ่ายทอดสดออนไลน์วานนี้ (5 ส.ค.) ที่อาคารรัฐสภา แยกเกียกกาย กรุงเทพฯ ที่ประชุมสมาชิกวุฒิสภาครั้งที่ 2 (สมัยสามัญประจำปีครั้งที่หนึ่ง) ประจำวันที่ 5 ส.ค. 2567 เทวฤทธิ์ มณีฉาย สมาชิกวุฒิสภา (สว.) กลุ่มที่ 18 กลุ่มสื่อมวลชนและผู้สร้างสรรค์วรรณกรรม ลุกขึ้นเสนอญัตติแก้ไขข้อบังคับที่ 76 ให้เผยแพร่การลงบันทึกออกเสียงลงคะแนนของสมาชิกแต่ละคนผ่านสื่ออิเล็กทรอนิกส์ หรือสื่อเทคโนโลยีสารสนเทศประเภทอื่น เพื่อให้ประชาชนทราบโดยทั่วถึง และสอดคล้องกับข้อบังคับสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร (สส.) และการประชุมร่วมของรัฐสภา
ทั้งนี้ ข้อบังคับการเปิดเผยการลงคะแนนของสมาชิกวุฒิสภา ข้อ 76 กำหนดว่า "ให้เลขาธิการวุฒิสภาจัดทำบันทึกการลงมติออกเสียงลงคะแนนของสมาชิกแต่ละคน และเปิดเผยบันทึกการลงมติดังกล่าวไว้ ณ สำนักงานเลขานุการวุฒิสภา เพื่อให้ประชาชนทราบได้ทั่วไป เว้นแต่กรณีการออกเสียงลงคะแนนเป็นความลับ"
ภาพจาก TPchannel
เทวฤทธิ์ กล่าวว่า โดยปกติหากประชาชนต้องการทราบผลการลงมติของสมาชิกวุฒิสภา ประชาชนต้องเดินทางมาที่รัฐสภาด้วยตัวเอง เพื่อมาเช็กผลการลงมติที่บอร์ดหน้าห้องสำนักงานเลขาธิการวุฒิสภา อย่างไรก็ตาม ถ้าประชาชนอยู่ตามภูมิภาคต่างๆ หรือไม่สะดวกเดินทางเข้ามาที่รัฐสภา ก็จะเข้าไม่ถึงข้อมูลเหล่านี้ ซึ่งขัดกับวัตถุประสงค์ในข้อที่ 76 ที่ระบุว่าต้องเปิดเผยข้อมูลให้ประชาชนทราบ
นอกจากนี้ เทวฤทธิ์ ได้แสดงตัวอย่างผลการลงมติของสมาชิกวุฒิสภาในเว็บไซต์จากเอกสารบันทึกลงคะแนนออกเสียงของวุฒิสภา ขอตั้งคณะกรรมาธิการวิสามัญศึกษาพิจารณาการคัดเลือกสมาชิกวุฒิสภา เสนอโดย สมชาย แสวงการ ปรากฏว่าผลการลงมติมีการแสดงเพียงจำนวนนับเท่านั้น (เช่น เห็นด้วย 101 เสียง) แต่ไม่มีการระบุว่า สว.แต่ละคนลงคะแนนอย่างไร ซึ่งเทวฤทธิ์ แสดงข้อกังวลว่าหากมีเพียงจำนวนนับ อาจจะเป็นการแอบซ่อนเจตนารมณ์ของตัวเองอยู่ภายใต้จำนวนนับดังกล่าว เราไม่สามารถทราบได้เลยว่าสมาชิกวุฒิสภาแต่ละคนลงคะแนนเสียงหรือมีจุดยืนอย่างไร
สว.กลุ่ม 18 สื่อมวลชนฯ ยกตัวอย่าง กลุ่มแรงงาน กับกลุ่มอุตสาหกรรม กลุ่ม SME ต้องลงมติ พ.ร.บ.คุ้มครองแรงงาน ซึ่งอาจทำให้แต่ละกลุ่มมีความขัดแย้งระหว่างฝ่ายแรงงานและฝ่ายทุนในวุฒิสภา เมื่อไม่มีการเปิดเผยว่า สว.คนไหนลงคะแนนอย่างไร ประชาชนก็จะไม่ทราบเลยว่า สว.กลุ่มตัวแทนในวิชาชีพเดียวกันทำหน้าที่เพื่อกลุ่มอาชีพของเขาเองหรือไม่ อย่างไร เพราะเขาซ่อนในจำนวนนับเหล่านี้
"เราคิดว่าเป็นการเริ่มต้นใหม่ที่เรามีภาระแบกรับความคาดหวัง แบกรับความรับผิดชอบต่างๆ ที่มาจากกลุ่มก้อน กลุ่มอาชีพต่างๆ กลุ่มความสนใจต่างๆ กลุ่มวาระร่วมต่างๆ เราคงไม่อยู่ภายใต้จำนวนนับเหล่านี้" เทวฤทธิ์ กล่าว

ที่มา: TPchannel
เทวฤทธิ์ กล่าวต่อว่า อ้างอิงรัฐธรรมนูญ ระบุเรื่องของความมุ่งหมายของการตั้งวุฒิสภาเพื่อให้วุฒิสภาที่จะประสานความคิดเห็นของบุคคลหลากหลายทางอาชีพ วิถีชีวิต ความสนใจที่จะนำความรู้และประสบการณ์จากประชาชนโดยตรง เพื่อให้การตรากฎหมายได้รับการพิจารณาจากแง่มุมต่างๆ ให้ประชาชนมีส่วนร่วมทางการเมืองได้โดยตรง และมีผลต่อกิจการบ้านเมือง แต่นอกจากการมีส่วนร่วมแล้ว การเผยแพร่ผลการลงมติของ สว.แต่ละคนให้สามารถเข้าถึงได้ จะช่วยส่งเสริมกระบวนการตรวจสอบของประชาชน
เทวฤทธิ์ ชี้ด้วยว่า การเปิดข้อมูลการลงมติของ สว.แต่ละคน ยังสอดคล้องกับแผนพัฒนารัฐสภาดิจิทัล พ.ศ. 2566-2570 โดยระบุถึงวัตถุประสงค์ว่า “รัฐสภาดิจิทัลเพื่อประชาชน รวดเร็ว สร้างสรรค์ โปร่งใส และปลอดภัย” คำว่า “โปร่งใส” แต่ว่าประชาชนต้องเดินทางมาที่สำนักเลขาธิการวุฒิสภา เพื่อมาเช็กที่บอร์ดหน้าสำนักงานเลขาฯ วุฒิสภา เพื่อดูว่า สว.คนไหนลงคะแนนอย่างไร มันน่าจะยากที่เราจะบรรลุความมุ่งหมายที่อยากจะ "โปร่งใส" ได้
ท้ายสุด เทวฤทธิ์ ได้ยกคำพูดของมงคล สุระสัจจะ ประธานวุฒิสภาคนปัจจุบัน ที่กล่าวว่า วุฒิสภาได้เปิดโอกาสให้ประชาชนเข้ามาทำหน้าที่แทนกลุ่มอาชีพของตัวเอง ประชาชนได้เข้ามาทำหน้าที่ของประชาชน แต่สำหรับเขามองว่า แค่ถ่ายทอดสดออนไลน์การประชุมวุฒิสภามันอาจไม่เพียงพอ แต่การที่เราจะได้ทราบว่าประชาชนได้ทำหน้าที่ของประชาชนจริงหรือไม่ คือการดูที่การลงคะแนนของสมาชิกวุฒิสภาแต่ละท่าน
เมื่อเวลา 14.28 น. ที่ประชุมวุฒิสภามีมติไม่เห็นชอบร่างแก้ไขเพิ่มเติมข้อบังคับการประชุมวุฒิสภาข้อ 76 ด้วยคะแนน 'ไม่เห็นด้วย' 144 เสียง 'เห็นด้วย' 38 เสียง 'งดออกเสียง' 12 เสียง และ 'ไม่ลงคะแนนเสียง' 1 จากผู้ลงมติทั้งหมด 195 คน
