3 ส.ค. 2563 กลุ่ม ‘มหานครเพื่อประชาธิปไตย’ และ ‘มอกะเสด’ จัดกิจกรรม #เสกคาถาผู้พิทักษ์ปกป้องประชาธิปไตย หน้าร้านแมคโดนัลด์ ถนนราชดำเนิน โดยมี อานนท์ นำภา ทนายความเพื่อสิทธิมนุษยชน ขึ้นปราศรัยในประเด็นที่เกี่ยวข้องกับสถาบันพระมหากษัตริย์ นับเป็นครั้งแรกที่มีการกล่าวถึงประเด็นนี้อย่างเปิดเผยในการชุมนุมสาธารณะ และนำมาสู่ข้อเรียกร้องปฏิรูปสถาบันฯ

การชุมนุม ‘เสกคาถาผู้พิทักษ์ปกป้องประชาธิปไตย’ ได้รับแรงบันดาลใจจากวรรณกรรมแฟนตาซีที่เป็นขวัญใจคนเกือบทั้งโลกอย่าง ‘แฮร์รี่ พอตเตอร์’ กับโลกเวทมนตร์ที่หากเอ่ยนามพ่อมดผู้ชั่วร้ายอย่างลอร์ด โวเดอร์มอลล์ ก็อาจต้องยอมรับกับผลร้ายที่ตามมา เปรียบกับประเทศไทยที่ไม่สามารถพูดถึงประเด็นวิพากษ์สถาบันฯ ได้อย่างเปิดเผยในพื้นที่สาธารณะ เพราะอาจสุ่มเสี่ยงต่อการถูกดำเนินคดีมาตรา 112

อานนท์แต่งกายด้วยชุดครุยพ่อมดและผ้าพันคอสีเหลืองสลับแดงพร้อมถือไม้กายสิทธิ์ ขึ้นเวทีในฐานะผู้ปราศรัยคนสุดท้าย กล่าวถึงการแก้ไขรัฐธรรมนูญ 2560 หลังการทำประชามติในประเด็นพระราชอำนาจของสถาบันพระมหากษัตริย์ อย่างการไม่ต้องแต่งตั้งผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์เมื่อพระมหากษัตริย์ประทับอยู่นอกประเทศ การออกกฎหมายจัดการทรัพย์สินฝ่ายพระมหากษัตริย์ การออกพ.ร.ก.โอนอัตรากำลังพลฯ และงบประมาณจากภาษีที่ใช้เกี่ยวกับสถาบันฯ

ทั้งนี้ การชุมนุมดังกล่าวได้เสนอ 3 ข้อเรียกร้อง คือ การยกเลิกและแก้ไขกฎหมายที่มีผลเป็นการขยายพระราชอำนาจของสถาบันฯ ที่อาจกระทบกับระบอบประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุข แก้ไขกฎหมายหมิ่นพระบรมเดชานุภาพให้สอดคล้องกับระบอบประชาธิปไตยและไม่ละเมิดสิทธิมนุษยชน และต้องรับฟังเสียงของประชาชนที่ออกมาแสดงความคิดเห็นทางการเมือง เพื่อนำไปสู่การแก้ไขปัญหาของบ้านเมืองให้เป็นไปตามหลักการประชาธิปไตย

หลังการชุมนุมจบลง อานนท์และผู้ร่วมการชุมนุมอีก 6 คน ได้ถูกตั้งข้อกล่าวหา พ.ร.บ.ชุมนุมสาธารณะ และ พ.ร.บ.เครื่องขยายเสียง โดยอานนท์ถูกตั้งข้อกล่าวหามาตรา 116 ก่อนจะถูกตั้งข้อกล่าวหามาตรา 112 ในวันที่ 24 ก.พ. 2564 หลัง พล.อ.ประยุทธ์ จันทร์โอชา นายกรัฐมนตรีขณะนั้น ประกาศใช้กฎหมายทุกฉบับดำเนินคดีกับผู้ชุมนุม

19 ธ.ค. 2567 ศาลอาญาให้อานนท์มีความผิดตามมาตรา 112 และ 116 จากกรณีปราศรัยในการชุมนุมครั้งนี้ โดยตัดสินลงโทษจำคุก 4 ปี แต่ลดโทษให้หนึ่งในสามจากคำให้การที่เป็นประโยชน์ต่อการพิจารณาคดี เหลือจำคุก 2 ปี 8 เดือน

สุดท้ายนี้ ก่อนจบการชุมนุมเสกคาถาผู้พิทักษ์ปกป้องประชาธิปไตยในวันนั้น อานนท์ได้กล่าวทิ้งท้ายก่อนลงจากเวทีว่า

“ถ้าจะเกิดอะไรขึ้นจากการพูดความจริงของผมไม่ว่าจะเป็นการคุกคาม จะจับไปดำเนินคดี หรือจะทำให้ผมเสียชีวิต ผมไม่เสียใจเพราะวันนี้ผมได้พูดความจริงแล้ว และความจริงนี้จะอยู่กับพี่น้องประชาชน จะหลอกหลอนเผด็จการ ไปจนกว่าเราจะได้ประชาธิปไตยที่แท้จริง”

อ้างอิง

• อานนท์: การชุมนุมเสกคาถาผู้พิทักษ์ปกป้องประชาธิปไตย - iLaw
• จับกระแส "แก้ไขร่างรัฐธรรมนูญ" ตามที่พระมหากษัตริย์พระราชทานข้อสังเกต - iLaw
• อานนท์ นำภา : ปราศรัยด้วยความเคารพต่อตัวเอง ผู้ฟัง และสถาบันกษัตริย์ | ประชาไท
• ชุมนุมธีมแฮรี่พอตเตอร์ ร้องยกเลิก-แก้กฎหมายขยายพระราชอำนาจฯ และฟังเสียงนักศึกษา-ประชาชน | ประชาไท
• เปิดคำให้การ “ทนายอานนท์” คดีแฮรี่ พอตเตอร์ หลังถูกแจ้งเพิ่ม ม.112 ย้ำเจตนารมณ์อยากเห็นสถาบันกษัตริย์ อยู่อย่างสง่างาม | ศูนย์ทนายความเพื่อสิทธิมนุษยชน 

หมายเหตุ - ผลงานชิ้นนี้เป็นส่วนหนึ่งของโครงการปริญญานิพนธ์วารสารสนเทศและสื่อใหม่ (Senior Project) ของนิสิตภาควิชาวารสารสนเทศ คณะนิเทศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ปีการศึกษา 2567 โดยมีผู้จัดทำคือ โยษิตา สินบัว