29 พ.ย. 2556 สุเทพ เทือกสุบรรณ ประกาศจัดตั้ง ‘คณะกรรมการประชาชนเพื่อการเปลี่ยนแปลงประเทศไทยให้เป็นประชาธิปไตยที่สมบูรณ์อันมีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุข (กปปส.)’ อย่างเป็นทางการ
ย้อนไปเมื่อ 24 พ.ย. 2556 การชุมนุม ‘มวลมหาประชาชน คนไทยใจเกินล้าน’ นำโดย สุเทพ เทือกสุบรรณ เกิดขึ้นหลังจากพรรคเพื่อไทย นำโดย ยิ่งลักษณ์ ชินวัตร ชนะการเลือกตั้งเมื่อวันที่ 3 ก.ค. 2554 ด้วยคะแนนเสียงข้างมาก 265 ที่นั่งในสภาผู้แทนราษฎร
แม้จะได้ที่นั่งเกินครึ่งหนึ่งของสภาผู้แทนราษฎร แต่รัฐบาลยิ่งลักษณ์ต้องเผชิญแรงกดดันจากหลายประเด็นสำคัญ เช่น โครงการรับจำนำข้าวที่กลายเป็นประเด็นถกเถียในด้านความโปร่งใสและความยั่งยืนทางเศรษฐกิจ และการเสนอร่าง พ.ร.บ. นิรโทษกรรมแบบ ‘เหมาเข่งสุดซอย’ ซึ่งบางส่วนมองว่าอาจเป็นกฎหมายที่เขียนขึ้นมาเพื่อล้างผิดให้ ทักษิณ ชินวัตร และผู้มีส่วนเกี่ยวข้องกับความรุนแรงทางการเมืองอื่นๆ ส่งผลต่อความไม่พอใจจากหลายฝ่าย ทั้งกลุ่มบุคคลที่ไม่ชอบทักษิณและกลุ่มผู้ได้รับผลกระทบจากการใช้ความรุนแรงโดยรัฐ
กระนั้น 17 พ.ย. 2556 สุเทพ เทือกสุบรรณ ได้ประกาศจัดการชุมนุมใหญ่ครั้งแรกภายใต้แคมเปญ ‘วันมวลมหาประชาชน คนไทยใจเกินล้าน’ โดยนัดรวมมวลชน บริเวณถนนราชดำเนิน ในวันที่ 24 พ.ย. 2556 โดยมีวัตถุประสงค์ คือ ‘การต่อต้านร่าง พ.ร.บ.นิรโทษกรรมไปสู่การกำจัดระบอบทักษิณ’ ซึ่งเป็นการเคลื่อนไหวที่ต่อเนื่องมาจากเดือนตุลาคมในปีเดียวกัน
การชุมนุมครั้งนี้ สุเทพใช้ยุทธศาสตร์การชุมนุมแบบ ‘ดาวกระจาย’ คือ ประกาศว่าตั้งแต่วันที่ 25 พฤศจิกายนเป็นต้นไป จะมีการดาวกระจายเป็น 13 ทัพ ออกจากถนนราชดำเนินไปยังสถานที่ราชการและสถานีโทรทัศน์ต่าง ๆ
ดังนั้น วันที่ 24 พ.ย. 2556 จึงนับเป็นจุดเริ่มต้นของการชุมนุม ‘คณะกรรมการประชาชนเพื่อการเปลี่ยนแปลงประเทศไทยให้เป็นประชาธิปไตยที่สมบูรณ์อันมีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุข (กปปส.)’ ซึ่งประกาศก่อตั้งกลุ่มอย่างเป็นทางการในวันที่ 29 พ.ย. 2556 ที่ศูนย์ราชการฯ ถนนแจ้งวัฒนะ โดยมี สุเทพ เทือกสุบรรณ เป็นเลขาธิการ
นอกจาก สุเทพแล้ว ยังมี สส. พรรคประชาธิปัตย์ขณะนั้น ลาออกมาร่วมการชุมนุม ได้แก่ ถาวร เสนเนียม, สาธิต วงศ์หนองเตย,อิสระ สมชัย, วิทยา แก้วภราดัย, ชุมพล จุลใส, พุฒิพงษ์ ปุณกันต์, เอกนัฏ พร้อมพันธุ์ และ ณัฏฐพล ทีปสุวรรณ
สุดท้ายนี้ 9 ธ.ค. 2556 ยิ่งลักษณ์ ชิณวัตร ได้ประกาศยุบสภา โดยมีกําหนดวันเลือกตั้ง ทั่วไปในวันที่ 2 ก.พ. 2557 แต่กลุ่ม กปปส. ยังคงยืนยันต่อต้านรัฐบาลโดยปฏิเสธการเลือกตั้งใหม่ และเรียกร้องให้รักษาการนายกฯ ลาออก เพื่อให้มีการปฏิรูปประเทศก่อนเลือกตั้ง ทำให้การชุมนุมนี้ลากยาวไปจนถึงการรัฐประหารโดยคณะรักษาความสงบแห่งชาติ (คสช.) ในเดือนพฤษภาคม 2557
ข้อมูลของศูนย์เอราวัณ ปี 2557 ได้สรุปจำนวนครั้งของเหตุการณ์ความรุนแรงจากชุมนุมทางการเมือง ตั้งแต่วันที่ 30 พ.ย. 2556 - 29 พ.ค. 2557 รวมทั้งสิ้น 96 เหตุการณ์ มียอดรวมผู้บาดเจ็บ 782 ราย และผู้เสียชีวิต 27 ราย
หมายเหตุ - ผลงานชิ้นนี้เป็นส่วนหนึ่งของโครงการปริญญานิพนธ์วารสารสนเทศและสื่อใหม่ (Senior Project) ของนิสิตภาควิชาวารสารสนเทศ คณะนิเทศศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ปีการศึกษา 2567 โดยมีผู้จัดทำคือ โยษิตา สินบัว
อ้างอิง
- การเมืองไทยร่วมสมัย พ.ศ. 2540-2563 : พัฒนาการทางการเมือง ความขัดแย้ง และประชาธิปไตย (เจริญพานิช, 2566)
- 27 ชีวิตที่หล่นหาย จากเสียงนกหวีดถึงวันรัฐประหาร – waymagazine.org
- ความตายที่เงียบงัน: 29 ศพ ก่อนรัฐประหาร 57 - เปิดผลไต่สวนการตาย 4 กปปส. | ประชาไท
