‘ธำรงศักดิ์โพล’ สำรวจ Gen Z ทั้งประเทศ 1,135 คน ส่วนใหญ่ 57.4% เห็นควรยกเลิกการเข้าแถวหน้าเสาธงชาติตอนเช้า 25.9% เห็นว่ายังไม่ควรยกเลิก 16.7% ไม่แสดงความเห็น
    
14 กันยายน 2568 โรงเรียนให้นักเรียนเข้าแถวหน้าเสาธงชาติเพื่อเคารพธงชาติและเพลงชาติ “สยาม” เริ่มต้นครั้งแรกในปี 2478 สมัยรัฐบาลนายพันเอก พระยาพหลพลพยุหเสนา ในบริบทก่อนเข้าสู่สงครามโลกครั้งที่สอง เพื่อปลุกใจประชาชนให้รักชาติ โดยคณะราษฎรเริ่มสร้างลัทธิชาตินิยมและลัทธิทหาร รวมทั้งการออกระเบียบชักธงชาติขึ้นสู่ยอดเสาเวลา 8.00 น. และชักธงลงจากยอดเสาเวลา 18.00 น.  

เมื่อถึงปี 2482 ได้เปลี่ยนชื่อประเทศ “สยาม” เป็น “ไทย” และได้มีการประกาศเนื้อร้องทำนองเพลงชาติไทยฉบับใหม่ นายพลตรี หลวงพิบูลสงคราม นายกรัฐมนตรีจึงได้ประกาศรัฐนิยมว่าด้วยการเคารพธงชาติ เพลงชาติ และเพลงสรรเสริญพระบารมี เมื่อเข้าสู่สมัยสงคราม วันที่ 14 กันยายน 2485 จอมพล ป. พิบูลสงคราม จึงรณรงค์ ให้คนทั้งประเทศเคารพเพลงชาติเวลา 8.00 น. เป็นครั้งแรก โดยให้บ้านที่มีวิทยุนั้นเปิดวิทยุให้ดังๆ เพื่อให้เพื่อนบ้านและคนที่เดินผ่านไปมาได้ยินด้วย
    
ประเทศไทยนับเป็นประเทศเดียวในโลกที่โรงเรียนระดับประถมและมัธยมมีการเข้าแถวหน้าเสาธงชาติตอนเช้าทุกวันมาอย่างยาวนานถึง 90 ปีแล้ว โรงเรียนต่างๆ มีการใช้เวลาเข้าแถวหน้าเสาธงชาติตั้งแต่เวลา 30 นาที จนถึง 1 ชั่วโมงเต็ม แต่โรงเรียนนานาชาติในไทยไม่มีการเข้าแถวหน้าเสาธงชาติ แต่เมื่อไม่กี่ปีที่ผ่านมา รัฐบาลกัมพูชาก็รณรงค์ให้นักเรียนเข้าแถวเคารพธงชาติและร้องเพลงชาติตอนเช้าทุกวัน เพื่อปลุกใจชาตินิยมกัมพูชา

งานวิจัยส่วนบุคคลของ รองศาสตราจารย์ ดร.ธำรงศักดิ์ เพชรเลิศอนันต์ ผู้อำนวยการหลักสูตรรัฐศาสตรมหาบัณฑิต คณะรัฐศาสตร์ ม.รังสิต เก็บข้อมูลแบบสอบถามจากคน Gen Z ทั้งประเทศ จำนวน 1,135 คน เก็บแบบสอบถามระหว่าง 25-30 สิงหาคม 2568

ข้อ 1. คำถามว่า  “ท่านคิดว่าควรยกเลิกการเข้าแถวหน้าเสาธงชาติตอนเช้าหรือไม่”  (ผลการวิจัยพบว่ามี 1,135 คนตอบคำถามข้อนี้)                            
ควรยกเลิก ร้อยละ 57.4 (652 คน)
ยังไม่ควรยกเลิก ร้อยละ 25.9 (294 คน)
ไม่แสดงความเห็น ร้อยละ 16.7  (189 คน)

ข้อมูลสัมภาษณ์เชิงลึก 

คำอธิบายของผู้เห็นว่าควรยกเลิกการเข้าแถวหน้าเสาธงชาติตอนเช้า ที่สำคัญได้แก่ เข้าแถวหน้าเสาธงชาติตอนเช้าเป็นการเสียเวลาเปล่า, เอาเวลานี้ไปทำกิจกรรมโฮมรูมดีกว่า, เอาเวลานี้ไปทำกิจกรรมที่ชื่นชอบของแต่ละคนดีกว่า, เอาเวลานี้ไปทำกิจกรรมในหมู่เพื่อนนักเรียนด้วยกันดีกว่า, ไม่ช่วยทำให้รักชาติมากขึ้น, จะให้นั่งอดทนไปเพื่ออะไร, นักเรียนต้องยืนตากแดดตากฝน ส่วนครูไปหลบใต้ต้นไม้ในอาคาร เหลื่อมล้ำ, เคยนั่งขัดสมาธิบนพื้นปูนนานครึ่งชั่วโมงหรือชั่วโมงมั้ย ว่ามันทรมานชีวิตขนาดไหน, เป็นลัทธิทหารโบราณ, ไม่คำนึงถึงสิทธิมนุษยชน, ชอบใช้เวลาหน้าเสาธงตำหนิด่าว่านักเรียนแบบเหมารวม, พูดอะไรมากมายหน้าเสาธง, สวดมนต์แล้วทำให้เป็นคนดีจริงหรือ, ผู้อำนวยการพูดอบรมให้เป็นคนดีจริงหรือ ผู้บริหารโรงเรียนคอร์รัปชันกันหรือเปล่า, อยากให้ข่าวสารก็ให้ในห้องโฮมรูมได้ หรือในไลน์กลุ่มได้   
    
คำอธิบายของผู้ที่เห็นว่ายังไม่ควรยกเลิกการเข้าแถวหน้าเสาธงชาติตอนเช้า ที่สำคัญได้แก่ สร้างวินัยให้นักเรียน, ทำให้นักเรียนมีระเบียบ, ทำให้นักเรียนมีความอดทน, ทำให้นักเรียนมีจิตใจสงบก่อนศึกษาเล่าเรียน, นักเรียนได้แสดงความจงรักภักดีต่อชาติ ศาสนา และพระมหากษัตริย์, สร้างความรักชาติ, นักเรียนได้สวดมนต์, ทำให้นักเรียนมีศาสนาอยู่ในจิตใจ, ทำให้โรงเรียนมีเวลาให้ข่าวสารแก่นักเรียน, ทำให้ผู้บริหารโรงเรียนได้กล่าวอบรมบ่มเพาะการเป็นคนดี, ทำให้โรงเรียนได้ประกาศชื่นชมนักเรียนที่ทำชื่อเสียงให้โรงเรียนให้นักเรียนคนอื่นๆ ได้รับทราบ, ทำให้เช็คชื่อนักเรียนก่อนเข้าชั้นเรียน

ข้อมูลพื้นฐานของผู้ตอบแบบสอบถาม

เพศ : หญิง 683 คน (60.2%) ชาย 359 คน (31.6%) เพศหลากหลาย 72 คน (6.3%) ไม่ต้องการระบุ 21 คน (1.9%)
อายุ : Gen Z (15-18 ปี) 396 คน (34.9%) Gen Z (19-22 ปี) 671 คน (59.1%) Gen Z (23-28 ปี) 68 คน (6.0%) 
    
หมายเหตุ : งานวิจัยนี้เป็นการวิจัยส่วนบุคคล ทัศนะจากงานวิจัยไม่เกี่ยวข้องกับสถาบันการศึกษาใดๆ ทั้งสิ้น และขอบคุณเพื่อนครูอาจารย์และนักเรียนนักศึกษาทุกคนเป็นอย่างสูงที่ช่วยเหลือในการวิจัยครั้งนี้