กมธ.การพัฒนาสังคมฯ วุฒิสภา ร่วมกับภาคีเครือข่าย ติดตามปัญหาสถานะบุคคลกลุ่มชาติพันธุ์ จ.เชียงใหม่ พบปัญหาสถานะบุคคลชาติพันธุ์ล่าช้า เหตุแนวปฏิบัติอำเภอไม่เหมือนกัน เตรียมจัดทำนโยบายคุ้มครองวิถีชีวิต
25 พฤศจิกายน 2568 สถานีวิทยุกระจายเสียงและวิทยุโทรทัศน์รัฐสภา รายงานว่า นายชาญชัย ไชยพิศ รองประธานคณะกรรมาธิการ (กมธ.) การพัฒนาสังคม และกิจการเด็ก เยาวชน สตรี ผู้สูงอายุ คนพิการ ผู้ด้อยโอกาส และความหลากหลายทางสังคม วุฒิสภา ในฐานะประธานคณะอนุกรรมาธิการกิจการเด็ก เยาวชน และกลุ่มชาติพันธุ์ ลงพื้นที่จังหวัดเชียงใหม่ เพื่อประชุมติดตามการดำเนินงานด้านกลุ่มชาติพันธุ์ ร่วมกับมูลนิธิโพธิยาลัย สมาคมศูนย์รวมการศึกษาและวัฒนธรรมของชาวไทยภูเขาในประเทศไทย (IMPECT) และหน่วยงานภาคีที่เกี่ยวข้อง ณ ศูนย์การเรียนโพธิยาลัย โรงเรียนดอยสะเก็ดผดุงศาสน์ อำเภอดอยสะเก็ด จังหวัดเชียงใหม่
โดย คณะกรรมาธิการฯ ได้ประชุมร่วมกับมูลนิธิโพธิยาลัย โดยมีพระมหาอินสอน คุณวุฑฺโฒ ผู้อำนวยการโรงเรียนดอยสะเก็ดผดุงศาสน์ และประธานศูนย์การเรียนโพธิยาลัย นายสันติพงษ์ มูลฟอง ผู้อำนวยการมูลนิธิเครือข่ายสถานะบุคคล นายสุมิตรวอพะพอ ผู้เชี่ยวชาญด้านสถานะบุคคลมูลนิธิศุภนิมิตแห่งประเทศไทย และผู้แทนหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง ให้ข้อมูล ข้อเท็จจริง ปัญหา อุปสรรค และข้อเสนอแนะจากการปฏิบัติงานจริงในหลายประเด็นที่สำคัญ อาทิ สถานการณ์ปัญหาสถานะบุคคลในประเทศไทย การดำเนินการกำหนดสถานะบุคคลตามประกาศกระทรวงมหาดไทย ซึ่งออกตามมติคณะรัฐมนตรีเมื่อวันที่ 29 ตุลาคม 2567 เพื่อแก้ปัญหาสัญชาติและการรับรองสถานะบุคคล จำนวน 480,000 ราย พบปัญหา เช่น ปัญหาด้านความแตกต่างของแนวปฏิบัติในแต่ละอำเภอ ปัญหาด้านแนวปฏิบัติและความล่าช้าในการแก้ไขหรือจัดทำเอกสารใหม่กรณีเอกสารผิดพลาดหรือสูญหาย รวมทั้งการกำหนดระยะเวลาดำเนินการภายใน 1 ปี ซึ่งปัจจุบันดำเนินการไปแล้วกว่า 5 เดือน ดำเนินการได้เพียงร้อยละ 25 เป็นต้น
และแนวทางการกำหนดแนวปฏิบัติต่อเด็กตามมติคณะรัฐมนตรีเมื่อวันที่ 28 ตุลาคม 2568 จำนวน 5 กลุ่ม ได้แก่ 1.เด็กที่ไม่มีสถานะทางทะเบียน 2. เด็กลูกหลานแรงงานต่างด้าว 3.เด็กที่เดินทางโดยลำพังด้วยเหตุผลทางการศึกษา 4.เด็กที่เดินทางไปกลับตามชายแดน และ 5.เด็กในพื้นที่พักพิงชั่วคราว รวมทั้งปัญหาการจัดการศึกษาสำหรับเด็กโยกย้ายถิ่นฐาน การจัดการศึกษาสำหรับสามเณรและกลุ่มไร้สัญชาติในพื้นที่จังหวัดเชียงใหม่
นอกจากนี้ คณะกรรมาธิการฯ ได้ประชุมร่วมกับสมาคมศูนย์รวมการศึกษาและวัฒนธรรมของชาวไทยภูเขาในประเทศไทย หรือ IMPECT โดยมีนายศักดิ์ดา แสนมี่ ผู้ประสานเครือข่ายชนเผ่าพื้นเมืองแห่งประเทศไทย พร้อมด้วยผู้แทนภาคีเครือข่ายที่เกี่ยวข้อง ซึ่งได้รับทราบข้อมูลการดำเนินงานด้านการคุ้มครองและส่งเสริมวิถีชีวิตกลุ่มชาติพันธุ์ พร้อมทั้งติดตามการบังคับใช้พระราชบัญญัติคุ้มครองและส่งเสริมวิถีชีวิตกลุ่มชาติพันธุ์ พ.ศ. 2568 รวมถึงปัญหา อุปสรรค และข้อเสนอแนะในการดำเนินงานในพื้นที่ ซึ่งปัจจุบันภาคีเครือข่ายได้ร่วมสร้างความเข้าใจเกี่ยวกับกฎหมายดังกล่าวกับกลุ่มชาติพันธุ์ รวมทั้งการเข้าไปมีส่วนร่วมในการออกกฎหมายลำดับรอง เพื่อเป็นกลไกหนึ่งในการบังคับใช้กฎหมายให้เป็นไปตามเจตนารมณ์ของกฎหมาย
ทั้งนี้ คณะกรรมาธิการฯ จะรวบรวมข้อมูลจากการลงพื้นที่ครั้งนี้เพื่อประกอบการพิจารณาศึกษาและจัดทำข้อเสนอเชิงนโยบายด้านการคุ้มครองและส่งเสริมวิถีชีวิตกลุ่มชาติพันธุ์ ตามหน้าที่และอำนาจของคณะกรรมาธิการฯ ต่อไป
