ตอนที่ 3 ของรายงานข่าวสืบสวนชุดพิเศษโดยสื่อ Play the Game ชี้ช่องโหว่ด้านกฎระเบียบถูกใช้ประโยชน์สำหรับโฆษณาพนันออนไลน์ในการแข่งขันฟุตบอลยุโรป โดยมุ่งเป้าไปยังประเทศในเอเชียที่มีการห้ามการพนัน ความสิ้นหวังของวงการฟุตบอลที่ต้องการเงิน หลังจากการล็อกดาวน์ช่วงโควิด-19 ได้เปิดโอกาสให้อุตสาหกรรมนี้เติบโต

ภาพประกอบสร้างจากเทคโนโลยี AI ของ ChatGPT Image

หากคุณอยากเห็นว่าโฆษณาการพนันครอบงำวงการฟุตบอลอย่างไร ลองไปที่สนาม Villa Park ในเมืองเบอร์มิงแฮม อังกฤษ ซึ่งเป็นสนามเหย้าของทีม Aston Villa ใน Premier League

เมื่อทีม Manchester City มาเล่นที่นี่ในต้นเดือน ธ.ค. 2023 คุณจะเห็นโฆษณาการพนันมากมายบนจอดิจิทัลรอบสนาม

โฆษณาของบริษัทพนันอย่าง Bet365 และ BetMGM (ที่เน้นตลาดอเมริกา) ผลัดเปลี่ยนหมุนเวียนกันตลอดเวลา จนไม่มีช่วงใดเลยของการแข่งขันที่คุณจะไม่เห็นโฆษณาพนัน โดยป้ายโฆษณาเหล่านี้มักล้อมรอบสนามแข่งทั้งหมด

โฆษณารอบสนาม Molineux ของทีม Wolverhampton มีลักษณะเป็นสองชั้น ทำให้โฆษณาการพนันมักปรากฏสูงกว่าผู้เล่นบนหน้าจอ | ภาพถ่ายหน้าจอจาก Optus Sport ในปี 2023

ที่สนาม Molineux ในเมือง Wolverhampton อังกฤษ ทีม Wolverhampton Wolves ใน Premier League ทำมากกว่านั้น พวกเขาเพิ่มความสูงของป้ายโฆษณาโดยติดตั้งแถวที่สองถัดจากแถวเดิมที่อยู่รอบสนาม

บางสโมสรที่มีพื้นที่น้อยกว่า ถึงกับต้องรื้อที่นั่งแถวแรกออกเพื่อติดตั้งป้ายโฆษณาดิจิทัลแถวที่สอง ทำให้มีกำแพงโฆษณาล้อมรอบสนามที่ปรากฏบนทีวี โดยมีความสูงเกือบเท่ากับนักฟุตบอลในสนาม

ด้วยวิธีนี้ ทำให้พวกเขาสามารถโฆษณาทั้งบริษัทพนันที่มีใบอนุญาตถูกกฎหมายอย่าง Bet365, Betway และ Unibet และยังรวมถึงบริษัทอย่าง 6686bet ที่มุ่งเป้าไปยังตลาดเอเชียที่การพนันผิดกฎหมายหรือถูกจำกัด 6686bet เป็นผู้สนับสนุนบนแขนเสื้อของ Wolverhampton Wolves และดำเนินการโดยไม่มีใบอนุญาตที่ถูกต้อง โดยเป็นส่วนหนึ่งของกลุ่มบริษัทที่เชื่อมโยงกับธุรกิจผิดกฎหมาย รวมถึงศูนย์หลอกลวงออนไลน์ในกัมพูชา

จากการวิเคราะห์โดย Play the Game พบว่ามีแบรนด์การพนันถึง 17 แบรนด์ปรากฏบนป้ายโฆษณารอบสนามในสัปดาห์การแข่งขันที่ 15 ของ Premier League ปี 2023

การวิเคราะห์แบรนด์การพนันที่ปรากฏในการแข่งขันฟุตบอล Premier League ระหว่างสัปดาห์การแข่งขันที่ 15 ในปี 2023 | ที่มาภาพ: Play the Game

ที่สนาม Villa Park ในเบอร์มิงแฮม ทุกเกมมีโฆษณาการพนันอย่างน้อยหนึ่งแบรนด์ตลอดเวลา และคุณจะเห็นแบรนด์การพนันบนป้ายโฆษณารอบสนามในทุกนาทีของการแข่งขัน น่าสังเกตว่าบริษัทพนันสองแห่งที่โฆษณาที่นี่ คือ Fun88 และ eKings ดูเหมือนจะไม่มีใบอนุญาตถูกต้อง

ความจริงแล้ว โฆษณาการพนันแพร่หลายมากจนหลายสโมสรถึงกับมีข้อตกลง "ลับ" เพื่อให้บริการลูกค้านอกยุโรป

ยกตัวอย่างเช่น เชลซีแสดงรายชื่อพันธมิตรเกือบ 24 บริษัทในหน้า "พันธมิตรสโมสร" ของพวกเขา แต่ถ้าคุณต้องการรู้เกี่ยวกับข้อตกลงกับบริษัทพนัน Kaiyun คุณจะต้องใช้ Google ค้นหาหน้าเว็บที่ซ่อนอยู่บนเว็บไซต์เชลซี ซึ่งระบุว่าบริษัทพนันที่มุ่งเน้นตลาดจีนรายนี้เป็น "พันธมิตรอย่างเป็นทางการ" ของสโมสร

ภาพหน้าจอแสดงให้เห็นว่าสโมสรพรีเมียร์ลีกอังกฤษ เชลซี ได้เป็นพันธมิตรกับผู้ให้บริการการพนัน Kaiyun ที่มุ่งเน้นตลาดจีน

ป้ายโฆษณาเสมือนจริงในการถ่ายทอดสด

อีกวิธีที่บริษัทพนันที่ไม่มีการควบคุมใช้เข้าถึงแฟนฟุตบอลในเอเชียคือเทคโนโลยีโฆษณาเสมือนจริง

เทคโนโลยีนี้ทำให้สามารถแทรกโฆษณาที่แตกต่างกันลงในป้ายรอบสนามได้ตามแต่ละตลาดที่ถ่ายทอด ด้วยวิธีนี้ แบรนด์การพนันที่เน้นตลาดเอเชียจึงปรากฏในการถ่ายทอด La Liga ในเอเชียได้ แม้ว่าในสเปนจะมีกฎห้ามโฆษณาการพนันในสนามแข่งทั่วประเทศก็ตาม

ภาพหน้าจอจากเกมระหว่าง Real Madrid และ Mallorca แสดงให้เห็นการทำงานของระบบนี้

ภาพแรกเป็น "ภาพการถ่ายทอดทั่วโลก" ที่ออกอากาศโดย Optus Sports ในออสเตรเลีย แสดงช่วงเวลาจริงที่ Antonio Rudiger โหม่งทำประตูเพียงลูกเดียวของเกม บนป้ายโฆษณาเป็นโฆษณาบริษัทพนัน KY313.com หรือที่รู้จักในชื่อ Kaiyun

ส่วนภาพที่สองแสดงช่วงเวลาเดียวกันแต่มุมต่างกันในจังหวะเล่นซ้ำ โดยไม่ได้ใช้เทคโนโลยีโฆษณาเสมือนจริง ซึ่งเผยให้เห็นว่าป้ายโฆษณาจริงๆ เป็นของ Adidas ต่างหาก

สโมสรในบุนเดสลีกาก็ใช้วิธีเดียวกัน โดยใส่โฆษณาบริษัทพนันผิดกฎหมายในการถ่ายทอด "ทั่วโลก" ของพวกเขา โดยที่คนในเยอรมนีไม่รู้เรื่องนี้เลย

ตัวอย่างเช่น ขณะที่แฟนบอลที่สนามในดอร์ทมุนด์อาจเห็นโฆษณาบริษัทความปลอดภัยไซเบอร์ท้องถิ่น แต่คนดูในเอเชียกลับเห็นโฆษณาของ Kaiyun (KY313.com) และบริษัทพนันอื่นๆ ที่ดำเนินการโดยไม่มีใบอนุญาตหรือใช้ใบอนุญาตปลอม

เราพบเห็นเรื่องนี้ในหลายสนามในเยอรมนีระหว่างฤดูกาลนี้ อย่างไรก็ตาม จากสโมสรทั้งหมดที่ Play the Game ติดต่อไป มีเพียง Werder Bremen เท่านั้นที่ดำเนินการแก้ไขปัญหานี้

เทคโนโลยีที่ทำให้เกิดการกระทำเช่นนี้ได้ถูกพัฒนาและขายโดยบริษัทในยุโรป เช่น SUPPONOR และ Interregional Sports Group (ISG) โดยข้อตกลงเหล่านี้ส่วนใหญ่จัดการโดยบริษัทการตลาดสวิส Infront Sports & Media ซึ่งนำโดยฟิลลิป แบลตเทอร์ (Philippe Blatter) หลานชายของเซปป์ แบลตเทอร์ (Sepp Blatter) อดีตประธาน FIFA ทั้งนี้ บริษัทไม่ได้ตอบคำถามเกี่ยวกับการมีส่วนร่วมในข้อตกลงเหล่านี้

โฆษณาอ้าง 'เว็บไซต์ข่าว'

อีกกลยุทธ์ที่บริษัทพนันผิดกฎหมายใช้คือการสร้าง "เว็บไซต์ข่าว" เพื่อโปรโมทธุรกิจพนัน เมื่อวันที่ 6 ธ.ค. 2023 เราเห็น eKings News โฆษณาบนป้ายรอบสนามในเกมระหว่าง Fulham กับ Nottingham Forest

แต่ความจริงแล้ว จุดประสงค์ไม่ใช่เพื่อโปรโมทเว็บไซต์ข่าว แต่เพื่อโปรโมทบริษัทพนันที่เชื่อมโยงกัน eKings เป็นพันธมิตรอย่างเป็นทางการของทีม Sevilla ในสเปน และไม่มีใบอนุญาตที่ถูกต้อง

หน้าเว็บใบอนุญาตของพวกเขาระบุว่ามีเจ้าของคือ Kings Technology N.V. แต่ไม่ได้ระบุว่า ekingswin.com เป็นโดเมนที่ "ได้รับการยืนยัน" นอกจากนี้ พวกเขาไม่มีข้อตกลงใดๆ ในการโฆษณาในสหราชอาณาจักร ไม่ว่าจะเป็นแบบ "white label" หรือรูปแบบอื่น จึงหลบเลี่ยงด้วยการเปิด "เว็บไซต์ข่าว" แทน

เหมือนเดิม เป้าหมายคือประเทศในเอเชียที่มีข้อจำกัดเรื่องการพนัน (กรณีนี้คืออินเดีย) เว็บไซต์ eKingsWin.com ไม่สามารถเข้าถึงได้จากสหราชอาณาจักร แต่สามารถเข้าถึงได้ด้วย VPN ที่ตั้งค่าเป็นประเทศในเอเชีย บนเว็บไซต์ พวกเขายังอ้างว่าเป็นพันธมิตรกับ Leicester City และ Juventus อีกด้วย

ข้อตกลง 'White label' ช่วยให้สามารถโฆษณาในต่างประเทศได้

ความจริงก็คือ บริษัทพนันส่วนใหญ่ที่โฆษณาในฟุตบอลยุโรปไม่ได้สนใจตลาดอังกฤษเลย พวกเขาต้องการโปรโมทธุรกิจพนันให้กับแฟนบอลในเอเชียและจีนที่ชื่นชอบฟุตบอลยุโรป โดยพยายามให้แบรนด์ของตนปรากฏในการถ่ายทอดสดฟุตบอลที่ได้รับความนิยมสูง แม้ว่าการพนันจะผิดกฎหมายหรือถูกจำกัดในหลายประเทศในเอเชียก็ตาม

บริษัทพนันจากต่างประเทศสามารถโฆษณาในยุโรปได้เพราะหลายประเทศในยุโรป เช่น อิตาลี เยอรมนี อังกฤษ และสเปน อนุญาตให้มีข้อตกลงแบบ "white label" [1]

ข้อตกลง "white label" นี้ เป็นการอนุญาตให้แบรนด์พนันโฆษณาในประเทศเหล่านั้นได้ และจึงปรากฏในการถ่ายทอดที่เผยแพร่ในเอเชีย โดยหลักการคือ ผู้ถือใบอนุญาตในประเทศนั้นๆ (เช่น อังกฤษ) จะดำเนินการเว็บไซต์ให้กับแบรนด์พนันจากต่างประเทศ หรือพูดง่ายๆ คือ การ "เช่า" ใบอนุญาตให้กับแบรนด์พนันต่างชาติ เพื่อให้สามารถดำเนินการเว็บไซต์ในประเทศนั้นได้

ผู้ให้บริการ "white label" (ซึ่งมีจำนวนมาก) มักคิดค่าธรรมเนียมสำหรับบริการนี้ บางครั้งมีข้อตกลงแบ่งรายได้จากลูกค้าใหม่ที่ได้จากการจัดการนี้ ซึ่งกลายเป็นช่องทางที่เหมาะสมอย่างยิ่งสำหรับการฟอกเงิน

ธุรกิจนี้ทำกำไรมหาศาล ผู้ประกอบการที่ได้รับอนุญาตจากคณะกรรมการการพนันอังกฤษมีพันธมิตร "white label" มากกว่า 700 ราย ซึ่งใกล้เคียงกับจำนวนบริษัทพนันที่มีใบอนุญาตเป็นของตัวเอง (866 ราย)

รายชื่อทีมฟุตบอลที่เป็นพันธมิตรกับบริษัทพนัน (ณ ปี 2023)

รายชื่อสโมสรยุโรป ลีก และทีมชาติที่เป็นพันธมิตรกับบริษัทพนันที่ไม่มีการควบคุมซึ่งมุ่งเป้าไปที่ตลาดเอเชียนั้นยาวเหยียด

ตารางที่แสดงให้เห็นรายชื่อความร่วมมือทั้งในอดีตจนถึงปี 2023 ระหว่างวงการฟุตบอลกับบริษัทพนันที่เน้นตลาดเอเชีย ย้อนกลับไปถึงปี 2006 เมื่อ Tottenham Hotspur เป็นสโมสรยุโรปทีมแรกที่มีบริษัทพนันกีฬาที่มุ่งเน้นตลาดเอเชียเป็นสปอนเซอร์บนเสื้อแข่ง

รายชื่อนี้ถูกรวบรวมมาตลอดระยะเวลากว่าหนึ่งปี จากแหล่งข้อมูลสาธารณะ สิ่งพิมพ์ในวงการ และการสื่อสารภายในของสโมสรต่างๆ ที่น่าสนใจคือ มีความร่วมมือจำนวนมากที่ไม่เคยถูกเปิดเผยต่อสาธารณะในยุโรป เพราะหลายสโมสรพยายามหลีกเลี่ยงข่าวในแง่ลบที่อาจเกิดขึ้นจากการร่วมมือกับแบรนด์ที่ดำเนินธุรกิจในพื้นที่สีเทาของกฎหมาย (หรือผิดกฎหมายโดยสิ้นเชิง) ในตลาดเป้าหมายในเอเชีย

วงการฟุตบอลสนับสนุนการพนัน

ทำไมบริษัทพนันถึงเลือกร่วมมือกับสโมสรและลีกฟุตบอลยุโรป แทนที่จะดำเนินกิจกรรมผิดกฎหมายในเครือข่ายใต้ดินที่พ้นสายตาเจ้าหน้าที่และสาธารณชน? เหตุผลหลัก คือ การโฆษณาและทำให้รายจากการพนัน ทำให้ดูเหมือนถูกกฎหมายได้

จากงานวิจัยของ Play the Game พบว่ามีคนจีนสนใจฟุตบอลถึง 565 ล้านคน เทียบกับเยอรมนีแค่ 42.4 ล้านคน, อังกฤษ 35 ล้านคน, อิตาลี 33.7 ล้านคน, ฝรั่งเศส 29.1 ล้านคน และสเปน 27 ล้านคน

ไม่ต้องเป็นนักคณิตศาสตร์ก็เห็นได้ว่าแฟนบอลในจีนมีมากกว่าตลาดฟุตบอลหลักทั้งห้าของยุโรปรวมกัน

แม้มีเพียง 14% ของแฟนกีฬาจีนที่ดู Premier League อังกฤษ แต่เมื่อคำนวณจากฐานคนสนใจฟุตบอล 565 ล้านคน นั่นหมายถึงผู้ชมถึง 79.1 ล้านคน ซึ่งมากกว่าประชากรทั้งประเทศอังกฤษ

ด้วยตลาดที่มีศักยภาพมหาศาลในเอเชีย จึงไม่แปลกที่โฆษณาการพนันในสนามกีฬายุโรปเพิ่มขึ้น อีกเหตุผลคือแก๊งอาชญากรรมเอเชียต้องการวิธีใหม่ๆ ในการฟอกเงินหลังการล็อกดาวน์โควิด-19 แต่เดิมพวกเขาฟอกเงินผ่านธุรกิจการนำนักพนันไปเล่นตามคาสิโน โดยคาสิโนจะจ่ายค่าคอมมิชชั่นให้คนกลางที่พานักพนันมาเล่น ซึ่งมักเกิดขึ้นในคาสิโนจริงๆ ในแหล่งพนันอย่างมาเก๊า

แต่ช่วงปลาย ม.ค. 2020 การไปคาสิโนหยุดชะงักเพราะการล็อกดาวน์โควิด-19 ทำให้อาชญากรเผชิญปัญหาใหญ่ พวกเขายังต้องฟอกเงิน แต่วิธีเดิมถูกปิดกั้นกะทันหัน เงินสดและคาสิโนไม่ใช่ตัวเลือกอีกต่อไป

ในรายงานปี 2021 สหพันธ์การแข่งม้าแห่งเอเชีย (Asian Racing Federation) ทำนายว่าผู้ประกอบการจังเก็ตคาสิโน (Junkets Casino) [2] ในเอเชีย ที่ถูกควบคุมโดยองค์กรอาชญากรรมจีน จะขยายธุรกิจสู่การพนันออนไลน์ และพวกเขาไม่เพียงทำเช่นนั้น แต่ยังขยายไปสู่การหลอกลวงออนไลน์แบบอื่นๆ โดยใช้ธุรกิจพนันออนไลน์เป็นช่องทางฟอกเงินที่ได้จากการหลอกลวง

โควิด-19 ยังทำให้สนามฟุตบอลว่างเปล่า จากงานวิจัยของมหาวิทยาลัยเชฟฟิลด์ ฮัลแลม (Sheffield Hallam University) พบว่าสโมสรฟุตบอลอังกฤษสูญเสียรายได้ถึงหนึ่งพันล้านปอนด์จากการระบาดใหญ่ ทำให้สโมสร ลีก สมาคม และสหพันธ์ต่างๆ ต้องการเงินอย่างสิ้นหวัง จึงมีแนวโน้มที่จะไม่ซักถามเกี่ยวกับที่มาของเงินสนับสนุน

หลังปี 2020 ธุรกิจจังเก็ตคาสิโนเริ่มย้ายไปสู่ออนไลน์ทั้งหมด สำหรับแก๊งอาชญากรรมเอเชีย นี่เป็นความจำเป็น เพราะเงินจากกิจกรรมผิดกฎหมายยังคงต้องถูกปะปนกับรายได้ "ถูกกฎหมาย" โดยเฉพาะเมื่อพวกเขาได้ขยายไปสู่อาชญากรรมออนไลน์ประเภทอื่นๆ

การร่วมมือแบบ "white label" เพื่อเปิดเว็บไซต์ที่มุ่งเน้นตลาดยุโรปช่วยสร้างภาพลักษณ์ความถูกกฎหมายในระดับผิวเผิน ธุรกิจพนันผิดกฎหมายตอนนี้มีส่วนที่ดูเหมือนถูกกฎหมาย และสามารถอ้างว่าอย่างน้อยส่วนหนึ่งของรายได้มาจากเว็บไซต์ที่มุ่งเน้นยุโรป แม้จะไม่เคยมีลูกค้าเลยสักรายก็ตาม ข้อตกลงแบ่งปันรายได้เอื้อต่อสิ่งนี้ โดยเฉพาะหากผู้ให้บริการ "white label" ถูกควบคุมโดยธุรกิจพนันผิดกฎหมายเอง

ความต้องการเงินอย่างสิ้นหวังของวงการฟุตบอลยุโรปสร้างสภาพแวดล้อมที่เหมาะสมสำหรับธุรกิจเหล่านี้ เดิมทีการพนันเคยสนับสนุนฟุตบอล แต่ตอนนี้กลับกลายเป็นฟุตบอลที่สนับสนุนการพนัน อาชญากรกำลังใช้กีฬายุโรปเพื่อเข้าถึงลูกค้าอย่างผิดกฎหมายในตลาดที่การพนันถูกห้าม

ทำไมเรื่องนี้จึงสำคัญ? เพราะบริษัทพนันที่ไม่มีการควบคุมไม่จำเป็นต้องรายงานการเดิมพันที่น่าสงสัยที่อาจบ่งชี้ถึงการล็อคผลแข่งขัน ไม่ต้องช่วยสนับสนุนมาตรการป้องกันการติดพนัน หรือแม้แต่จ่ายเงินให้ผู้ชนะ และอาจมีความเชื่อมโยงกับองค์กรอาชญากรรม.

เชิงอรรถ
[1] "white label" หมายถึง ข้อตกลงทางธุรกิจที่บริษัทหนึ่ง (ผู้ให้บริการ white label) สร้างผลิตภัณฑ์หรือบริการที่สมบูรณ์แล้วอนุญาตให้บริษัทอื่นติดแบรนด์ของตนเองและขายเสมือนเป็นผลิตภัณฑ์ของตน ในบริบทของการพนัน หมายถึงการที่บริษัทที่มีใบอนุญาตในประเทศหนึ่ง (เช่น อังกฤษ) "ให้เช่า" ใบอนุญาตและโครงสร้างพื้นฐานของเว็บไซต์แก่แบรนด์การพนันจากต่างประเทศ ทำให้แบรนด์นั้นสามารถดำเนินการภายใต้ร่มใบอนุญาตที่ถูกกฎหมาย แม้ว่าส่วนใหญ่ของธุรกิจอาจดำเนินการในตลาดที่การพนันถูกจำกัดหรือผิดกฎหมาย ระบบนี้ช่วยให้บริษัทพนันที่ไม่มีใบอนุญาตสามารถแสดงตัวว่ามีความถูกต้องตามกฎหมายบางส่วน และสามารถใช้เป็นช่องทางในการฟอกเงินจากกิจกรรมผิดกฎหมายได้
[2] "Junkets Casino" หมายถึง การเดินทางหรือทริปที่ได้รับการสนับสนุน (มักฟรีหรือมีค่าใช้จ่ายต่ำ) ซึ่งจัดโดยคาสิโนหรือบริษัทการพนัน เพื่อดึงดูดนักพนันที่มีศักยภาพสูง (เช่น นักพนันรายใหญ่) ให้เข้ามาเล่นที่สถานที่ของพวกเขา โดยทั่วไป Junkets จะรวมถึงการเดินทาง ที่พัก อาหาร และบางครั้งเครดิตสำหรับการพนัน โดยมีเป้าหมายเพื่อกระตุ้นให้ผู้เข้าร่วมใช้จ่ายเงินจำนวนมากในคาสิโน ในบริบทของรายงานชิ้นนี้ "Junkets Casino" อาจไม่ได้ปรากฏชัดเจน แต่สามารถเชื่อมโยงกับกลยุทธ์การตลาดของอุตสาหกรรมการพนันที่พยายามดึงดูดลูกค้า ซึ่งคล้ายกับวิธีที่บริษัทพนันใช้โฆษณาในวงการฟุตบอลยุโรปเพื่อเข้าถึงผู้ชมจำนวนมาก

ที่มา:
A match made in heaven: The explosion of betting ads in European football (Play the Game, 17 January 2024)