กองทัพพม่าเข้าเมืองจ็อกแม เมืองสำคัญทางตอนเหนือของรัฐฉาน บนเส้นทางการค้าสู่ชายแดนจีน โดยเป็นการยึดคืนจากกองทัพตะอาง TNLA ที่ยึดหลายเมืองของรัฐฉานตอนเหนือในห้วงปฏิบัติการ 1027 เฟส 2 ปี 2567 โดยก่อนหน้านี้กองทัพพม่าเพิ่งยึดตัวอำเภอหนองเขียว จังหวัดจ็อกแม ขณะเดียวกันยังมุ่งยึดเมืองสี่ป้อ คืนมาจากกองทัพตะอาง TNLA เป็นเป้าหมายถัดไป

รัฐบาลทหารพม่าประกาศเมื่อวันพฤหัสบดี (2 ต.ค.) ว่าได้ยึดตัวอำเภอจ็อกแม (Kyaukme) ซึ่งเป็นศูนย์กลางของจังหวัดจ็อกแม ทางตอนเหนือของรัฐฉาน โดยยึดคืนมาจากกองทัพปลดปล่อยชนชาติตะอาง (TNLA) หรือชาติพันธุ์ปะหล่อง หลังเปิดปฏิบัติการโต้กลับกินเวลา 21 วัน

ทหารพม่าเคลื่อนกำลังมาถึงตัวอำเภอจ็อกแม ภาพเผยแพร่ในเทเลแกรม Visit Kyaukme เมื่อ 1 ต.ค. 2568

อาคารบ้านเรือนที่ถูกเพลิงไหม้จากการสู้รบในตัวอำเภอจ็อกแม ภาพเผยแพร่ในเทเลแกรม Visit Kyaukme เมื่อ 30 ก.ย. 2568

แหล่งข่าวในพื้นที่ของ The Irrawaddy ระบุว่า กองกำลังของรัฐบาลทหารพม่าได้เคลื่อนทัพเข้ามายังตัวเมืองจากหลายทิศทาง และปะทะกับทหารตะอาง TNLA อย่างดุเดือด ก่อนจะสามารถยึดเมืองได้ทั้งหมดเมื่อวันพุธที่ผ่านมา (1 ต.ค.)

ระหว่างการสู้รบในวันอังคาร (30 ก.ย.) อาคารราชการหลายแห่งได้รับความเสียหายจากไฟไหม้ รวมถึงสถานีตำรวจและสำนักงานดับเพลิง ฝ่ายสื่อที่สนับสนุนรัฐบาลรายงานว่าอาคารเหล่านี้ถูกกองกำลังตะอาง TNLA จุดไฟเผาก่อนถอนกำลัง แต่ชาวบ้านหลายคนที่อยู่ในพื้นที่และคลิปวิดีโอที่เผยแพร่โดยชาวเมืองกลับระบุว่า อาคารถูกเพลิงไหม้หลังถูกโดรนโจมตี

ผู้สื่อข่าวในพื้นที่รายหนึ่งโพสต์บนเฟซบุ๊กเมื่อวันอังคารว่า กองทัพพม่าได้ทิ้งระเบิดเพลิงใส่อาคารต่าง ๆ เพื่อป้องกันไม่ให้ทหารตะอาง TNLA เข้าไปหลบซ่อน

รัฐบาลทหารพม่าระบุว่า ในช่วงการโต้กลับครั้งนี้ กองทัพพม่าได้ปะทะกับกองกำลังตะอาง TNLA และแนวร่วมทั้งสิ้น 112 ครั้ง พบศพฝ่ายตรงข้าม 61 ศพ และยึดอาวุธพร้อมกระสุนได้ 41 รายการ โดยมีทหารฝ่ายรัฐบาลบาดเจ็บบางส่วน

รัฐบาลทหารระบุว่าจะดำเนินการ “ฟื้นฟูเมือง” จ็อกแมอย่างเร่งด่วน และประชาชนอายุ 18 ปีขึ้นไปจะสามารถใช้สิทธิในฐานะพลเมืองเข้าร่วมการเลือกตั้งได้ ซึ่งการเลือกตั้งรอบแรกมีกำหนดจัดขึ้นในวันที่ 28 ธันวาคมนี้

เมืองจ็อกแม ซึ่งตั้งอยู่บนทางหลวงหมายเลข 3 เป็นเส้นทางการค้าชายแดนสำคัญระหว่างจีน–พม่า ถูกกองทัพตะอาง TNLA ยึดครองเมื่อวันที่ 5 สิงหาคม 2024 ในช่วงปฏิบัติการ 1027 เฟส 2

เมืองนี้ตั้งอยู่บนเส้นทางการค้าระหว่างอำเภอหนองเขียว (Nawnghkio) จังหวัดจ็อกแม และอำเภอล่าเสี้ยว จังหวัดล่าเสี้ยว เมืองศูนย์กลางรัฐฉานตอนเหนือ ซึ่งเมืองล่าเสี้ยวนี้ พันธมิตรของ TNLA คือ กองทัพสัมพันธมิตรชาติประชาธิปไตยเมียนมา (MNDAA) หรือ กองทัพโกก้าง ส่งมอบคืนให้รัฐบาลทหารพม่าเมื่อปลายเดือนเมษายนที่ผ่านมา ภายใต้แรงกดดันอย่างหนักจากจีน ขณะนี้ฐานที่มั่นสำคัญแห่งถัดไปของ TNLA บนเส้นทางการค้านี้คืออำเภอสี่ป้อ (Hsipaw) จังหวัดจ็อกแม ซึ่งอยู่ห่างไปทางตะวันออกของจ็อกแมไปราวหนึ่งชั่วโมง

กองทัพพม่ายึดอำเภอหนองเขียว จังหวัดจ็อกแม คืนจาก TNLA เมื่อเดือนกรกฎาคม และเริ่มปฏิบัติการโจมตีเพื่อยึดตัวอำเภอจ็อกแม ศูนย์กลางของจังหวัดจ็อกแม ในเดือนสิงหาคม

พันธมิตรสามภราดรภาพ (Brotherhood Alliance) ซึ่งเป็นการรวมตัวของกองทัพชาติพันธุ์สามกลุ่ม ได้แก่ กองทัพปลดปล่อยชนชาติตะอาง (TNLA) กองทัพสัมพันธมิตรชาติประชาธิปไตยเมียนมา (MNDAA หรือกองกำลังโกก้าง) และกองทัพอาระกัน (AA) จากรัฐยะไข่ ได้เปิดฉากปฏิบัติการ “Operation 1027” ร่วมกับกองกำลังต่อต้านรัฐบาลทหารอื่น ๆ ตั้งแต่เดือนตุลาคม 2566 และสามารถยึดครองพื้นที่ส่วนใหญ่ของรัฐฉานตอนเหนือ รวมถึงเส้นทางการค้าสำคัญที่เชื่อมต่อกับจีนได้ในเวลาต่อมา

พบร่างถูกตัดหัว 6 ศพ หลังทหารพม่าถอนกำลัง รอบๆ จ็อกแมมีผู้อพยพ 9 พันราย

ขณะเดียวกันสำนักข่าว SHAN รายงานเมื่อ 29 ก.ย. ด้วยว่า พบศพถูกตัดหัวอย่างน้อย 6 ศพในพื้นที่หมู่บ้านหนองปิง อำเภอจ็อกแม จังหวัดจ็อกแม ทางรัฐฉานตอนเหนือ หลังจากกองทัพพม่าถอนกำลังออกจากพื้นที่ในสัปดาห์ที่สามของเดือนกันยายน ตามรายงานจากชาวบ้านในพื้นที่

“หัวถูกใส่ไว้ในกระสอบปุ๋ย พวกเราไม่กล้าเปิดดู หนึ่งในนั้นหัวหล่นลงมาจนเหลือแต่กระดูก บางกระสอบมีหัวอยู่สองถึงสามหัวรวมกัน หลังจากทหารออกไป เราก็เผาทำลาย เพราะไม่ใช่ชาวบ้านในพื้นที่” ชายคนหนึ่งที่ทราบเหตุการณ์เล่าให้สำนักข่าว SHAN ฟัง

ชาวบ้านคาดว่าผู้เสียชีวิตอาจเป็นเชลยศึกที่ถูกกองทัพพม่าจับตัวไว้ระหว่างการสู้รบกับกองทัพตะอาง TNLA ในช่วงที่ผ่านมา อย่างไรก็ตาม ยังไม่มีการยืนยันข้อมูลนี้จากแหล่งข้อมูลอื่น

ชาวบ้านยังระบุอีกว่า ทหารพม่าได้ฝังศพจำนวนมากไว้ภายในวัดในพื้นที่หนองปิง และมีชาวบ้านบางส่วนที่หนีการสู้รบยังคงสูญหายไปจนถึงปัจจุบัน

ขณะเดียวกัน การสู้รบยังคงดำเนินอย่างรุนแรงใกล้หมู่บ้านสะคันตา ซึ่งอยู่ห่างจากตัวเมืองจ็อกแมประมาณ 11 กิโลเมตร โดยกองทัพพม่าใช้ทั้งกำลังภาคพื้นดินและการโจมตีทางอากาศ

นอกจากนี้ กองทัพพม่ายังสั่งห้ามชาวบ้านกลับเข้าสู่พื้นที่บ้านหนองปิงและหมู่บ้านโดยรอบเป็นเวลานานเกือบหนึ่งเดือนแล้ว ขณะที่เจ้าหน้าที่บรรเทาทุกข์รายงานว่ามีผู้พลัดถิ่นกว่า 9,000 คน อาศัยอยู่ในค่ายชั่วคราวมากกว่า 40 แห่งทั่วเมืองจ็อกแม และกำลังเผชิญภาวะขาดแคลนอาหารและยารักษาโรคอย่างรุนแรง

ที่มา: 
Myanmar Junta Recaptures Kyaukme After 21-Day Offensive, The Irrawaddy, 2 October 2025 
Six Beheaded Bodies Found in Northern Shan State, SHAN, 29 September 2025